Bước tới nội dung

Anthiadidae

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(Đổi hướng từ Anthiinae)

Anthiadidae
Pseudanthias pleurotaenia
Phân loại khoa học e
Giới:Animalia
Ngành:Chordata
Lớp:Actinopterygii
Bộ:Perciformes
Phân bộ:Percoidei
Họ:Anthiadidae
Poey, 1861
Các chi
xem Các chi
Các đồng nghĩa
  • Anthiidae Poey, 1861
Mirolabrichthys tuka
Pyronotanthias timanoa

Anthiadidae là một họ cá biển nằm trong bộ Cá vược. Nhóm này từng được gọi là Anthiadides, sau đó phổ biến dưới tên Anthiinae trong nhiều tài liệu. Tuy nhiên, cái tên Anthiinae đã được sử dụng trước đó cho một phân họ bọ cánh cứng. Vì vậy, tên Anthiadidae được xem là hợp lệ và được chấp nhận trong phân loại hiện nay.[1]

Phân loại

Ban đầu, Anthiadidae chỉ được xem là một phân họ trong họ Serranidae theo quan niệm truyền thống của Johnson (1983). Johnson đã đưa ra ít nhất 4 đặc điểm chung tương đồng (synapomorphy) để chứng minh Serranidae là đơn ngành.[2] Theo cách hiểu này, Anthiadidae được xem là họ hàng với các loài cá mú và cá xà phòng (đã nâng thành họ Grammistidae). Tuy nhiên, các nghiên cứu bộ gen sau này về cá dạng cá vược đã bác bỏ giả thuyết đó, như Lautredou và cộng sự (2013),[3] Near và cộng sự (2013)[4] hay Ghezelayagh và cộng sự (2022)[5]. Những nghiên cứu này cho thấy các đặc trưng mà Johnson nêu ra không phải là đặc điểm độc nhất của họ Cá mú. Nhìn chung, những nghiên cứu này ủng hộ quan điểm rằng họ Serranidae là đa ngành và Anthiadidae đại diện cho một nhánh riêng biệt trong bộ Cá vược (Perciformes), theo Dornburg và Near (2021)[6] hay Near và Thacker (2024).[7] Do đó, Anthiadinae, cũng như các phân họ khác từng tồn tại trong Serranidae, đều được nâng lên bậc họ. Cách phân loại này hiện được chấp nhận rộng rãi trong các nghiên cứu và cơ sở dữ liệu gần đây (như FishBase hay Catalog of Fishes).

Các chi

Có 38 chi được công nhận là hợp lệ trong họ Anthiadidae (theo Catalog of Fishes):[8]

Tang và Chen (2025) đề xuất loại bỏ các chi Acanthistius, Giganthias và Trachypoma khỏi họ Anthiadidae.[9] Acanthistius đã được chứng minh là một nhánh riêng biệt trong bộ Cá vược và không thể hiện mối quan hệ với các loài Anthiadidae thực sự.[13] Trong nghiên cứu chưa công bố của Tang và Chen, họ cho rằng Giganthias có quan hệ gần gũi hơn với họ Cá mú (Epinephelidae), còn Trachypoma không có quan hệ họ hàng với Anthiadidae.[9]

Cả ba chi kể trên đều có sự khác biệt đáng kể về hình thái so với các loài Anthiadidae, chẳng hạn như số lượng gai vây lưng. Anthiadidae thực sự thường có 10 gai vây lưng, mặc dù có những biến thể nội loài hiếm gặp như 9 hoặc 11 gai đã được ghi nhận ở Odontanthias, Plectranthias, Pseudanthias, Nemanthias và Tosanoides. Ngược lại, Epinephelidae có 7–11 gai. Acanthistius , Giganthias và Trachypoma luôn có lần lượt là 11–13, 9 và 12 gai, khác với đặc điểm chung của các loài Anthiadididae thực sự.[9]

Tham khảo

  1. ↑ Bailly, Nicolas (2025). "Anthiinae Poey, 1861". WoRMS. World Register of Marine Species.
  2. ↑ Johnson, G. David (1983). "Niphon spinosus: A Primitive Epinepheline Serranid, with Comments on the Monophyly and Intrarelationships of the Serranidae". Copeia. Quyển 1983 số 3. tr. 777–787. doi:10.2307/1444346. ISSN 0045-8511.
  3. ↑ Lautredou, A. -C.; Motomura, H.; Gallut, C.; Ozouf-Costaz, C.; Cruaud, C.; Lecointre, G.; Dettai, A. (2013). "New nuclear markers and exploration of the relationships among Serraniformes (Acanthomorpha, Teleostei): The importance of working at multiple scales". Molecular Phylogenetics and Evolution. Quyển 67 số 1. tr. 140–155. doi:10.1016/j.ympev.2012.12.020. ISSN 1055-7903. PMID 23306305.
  4. ↑ Near, Thomas J.; Dornburg, Alex; Eytan, Ron I.; Keck, Benjamin P.; Smith, W. Leo; Kuhn, Kristen L.; Moore, Jon A.; Price, Samantha A.; Burbrink, Frank T. (2013). "Phylogeny and tempo of diversification in the superradiation of spiny-rayed fishes". Proceedings of the National Academy of Sciences. Quyển 110 số 31. tr. 12738–12743. doi:10.1073/pnas.1304661110. PMC 3732986. PMID 23858462.
  5. ↑ Ghezelayagh, Ava; Harrington, Richard C.; Burress, Edward D.; Campbell, Matthew A.; Buckner, Janet C.; Chakrabarty, Prosanta; Glass, Jessica R.; McCraney, W. Tyler; Unmack, Peter J. (2022). "Prolonged morphological expansion of spiny-rayed fishes following the end-Cretaceous". Nature Ecology & Evolution. Quyển 6 số 8. tr. 1211–1220. doi:10.1038/s41559-022-01801-3. ISSN 2397-334X.
  6. ↑ Dornburg, Alex; Near, Thomas J. (2021). "The Emerging Phylogenetic Perspective on the Evolution of Actinopterygian Fishes". Annual Review of Ecology, Evolution, and Systematics. Quyển 52. tr. 427–452. doi:10.1146/annurev-ecolsys-122120-122554. ISSN 1543-592X.
  7. ↑ Near, Thomas J.; Thacker, Christine E. (2024). "Phylogenetic Classification of Living and Fossil Ray-Finned Fishes (Actinopterygii)". Bulletin of the Peabody Museum of Natural History. Quyển 65 số 1. tr. 3–302. doi:10.3374/014.065.0101. ISSN 0079-032X.
  8. ↑ Eschmeyer W. N.; R. Fricke; R. van der Laan (biên tập). "Anthiadidae genera". Catalog of Fishes. California Academy of Sciences. Truy cập ngày 14 tháng 2 năm 2026.
  9. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Tang, Chi-Ngai; Chen, Wei-Jen (2025). "A 40-year taxonomic enigma: multigene phylogeny resolves the polyphyly of Plectranthias (Perciformes: Anthiadidae) and supports a revised taxonomy". Zoological Journal of the Linnean Society. Quyển 205 số 3. tr. zlaf148. doi:10.1093/zoolinnean/zlaf148. ISSN 0024-4082.
  10. ↑ Anderson, William D.; Heemstra, Phillip C. (2012). "Review of Atlantic and Eastern Pacific Anthiine Fishes (Teleostei: Perciformes: Serranidae), with Descriptions of Two New Genera". Transactions of the American Philosophical Society. Quyển 102 số 2. tr. i–173. ISSN 0065-9746.
  11. ↑ Gill, Anthony C. (2024). "Compsanthias, new genus of Pacific Anthiadidae (Teleostei)". Zootaxa. Quyển 5463 số 3. tr. 360–374. doi:10.11646/zootaxa.5463.3.3. ISSN 1175-5334. PMID 39646208.
  12. 1 2 3 Gill, Anthony C. (2022). "Revised definitions of the anthiadine fish genera Mirolabrichthys Herre and Nemanthias Smith, with description of a new genus (Teleostei: Serranidae)". Zootaxa. Quyển 5092 số 1. tr. 41–66. doi:10.11646/zootaxa.5092.1.2. ISSN 1175-5334. PMID 35391222.
  13. ↑ Smith, Wm Leo; Craig, Matthew T. (2007). "Casting the Percomorph Net Widely: The Importance of Broad Taxonomic Sampling in the Search for the Placement of Serranid and Percid Fishes". Copeia. Quyển 2007 số 1. tr. 35–55. doi:10.1643/0045-8511(2007)7[35:CTPNWT]2.0.CO;2.full. ISSN 0045-8511.
Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Anthiadidae&oldid=74828333”