Bước tới nội dung

Harbin Z-20

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Z-20
Z-20 flying at Airshow China 2022
KiểuMedium lift helicopter
Quốc gia chế tạoChina
Hãng sản xuấtTập đoàn Công nghiệp Máy bay Cáp Nhĩ Tân
Chuyến bay đầu tiên23/12/2013
Bắt đầu
được trang bị
vào lúc
1/10/2019[1]
Tình trạngĐang hoạt động và vẫn được chế tạo[1]
Trang bị choPeople's Liberation Army Ground Force
People's Liberation Army Naval Air Force
People's Armed Police

Harbin Z-20 (tiếng Trung: 直-20), còn gọi là Shendiao-20[2] tiếng Trung: 神雕-20; bính âm: shén diāo-20; nghĩa đen 'Divine Eagle-20'là một loại trực thăng đa dụng cỡ trung được sản xuất bởi Tập đoàn Công nghiệp Máy bay Cáp Nhĩ Tân. Mẫu máy bay này bay thử lần đầu vào ngày 23 tháng 12 năm 2013, với trọng lượng cất cánh tối đa trong khoảng 10 tấn (22.000 lb).[3][4] Trực thăng Z-20 có thể hoạt động ở các sân bay ở độ cao trên 4,000 m (13,123 ft) hoặc trên tàu sân bay Liêu Ninh.[5][6] Z-20 được đnahs giá là tương đương với trực thăng Sikorsky UH-60 Black Hawk, trong đó biến thể dân sự của nó Sikorsky S-70C-2 đã từng được trang bị cho Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc kể từ năm 1984.[7]

Phát triển

Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLAAF) đã có nhu cầu trang bị một loại trực thăng đa dụng tầm trung có thể hoạt động tại các vùng núi từ những năm 1980s. Năm 1984, PLAAF mua 24 trực thăng Sikorsky S-70C-2 với động cơ T700-701A của General Electric.[5]

Sau sự kiện tại Thiên An Môn năm 1989, Trung Quốc đã bị phuong Tây cấm vận và không thể mua thêm trực thăng Sikorsky từ Mỹ. Điều này dẫn đến việc Trung Quốc tự phát triển dự án trực thăng mới có tên "Dự án trực thăng 10 tấn" bắt đầu từ năm 2006, kết quả của chương trình là trực thăng Z-20 đã ra đời. Nó đã thực hiện chuyến bay đầu tiên vào ngày 23 tháng 12 năm 2013.[5]

Việc sản xuất trực thăng của Trung Quốc được đảy mạnh sau vụ động đất tại Tứ Xuyên năm 2008 vì trực thăng có ưu điểm rất lớn trong việc cứu trợ thảm họa tại các khu vực thiên tai.[8] Ngoài PLAAF, Z-20 còn được sử dụng trong các lực lượng khác của Quân đội Trung Quốc.[9] Nó có thể đảm nhiệm vai trò của một trực thăng hải quân đa năng, đủ nhỏ để có thể trang bị trên tất cả các tàu chiến của PLAN trong khi vẫn có khả năng tác chiến chống ngầm.[5][10]

Trực thăng Z-20 đã được thử nghiệm để mang tên lửa trên các giá treo hai bên cánh.[11]

Z-20 cũng được phát triển biến thể tàng hình từ năm 2015.[12] Việc Trung Quốc phát triển biến thể Z-20 tàng hình được diễn ra tương đối dễ dàng do Trung Quốc được tiếp cận với phần đuôi trực thăng MH-60 Black Hawk bị tai nạn sau khi Đặc nhiệm Mỹ đột kích căn hộ của Bin Laden.[13] Tháng 5 năm 2021 mô hình trực thăng đã được công bố rộng rãi.[14]

Giai đoạn thiết kế

Z-20 ground display at Airshow China 2022
Trực thăng Z-20 được triển lãm tại Triển lãm Hàng không Trung Quốc năm 2022
Trực thăng Z-20 nhìn từ phía trước

Thiết kế của trực thăng Z-20 được dựa trên trực thăng S-70/UH-60 Black Hawk của Mỹ những năm 1970,[4] mà Trung Quốc đã mua được những năm 1980.[5] Pakistan có thể cũng đã cho phép Trung Quốc nghiên cứu phần đuôi của trực thăng Black Hawk bị bỏ lại sau cuộc đột kích của Mỹ vào nhà của Osama bin Laden ngày 1 tháng 5 năm 2011.[15][16]

Z-20 sử dụng cơ chế điều khiển fly-by-wire và cánh quạt chính gồm 5 cánh; trong khi Black Hawk sử dụng 4 cánh. Phần nối đuôi với thân máy bay góc lớn hơn so với Black Hawk, giúp tăng lực nâng, diện tích cabin và đọ bền. Tấm ốp sau ống xả động cơ và trên xương sống có thể được dùng cho liên lạc vệ tinh hoặc định vị vệ tinh Bắc Đẩu.[17] Trực thăng Z-20 được trang bị nhiều hệ thống phòng thủ gồm bộ thu cảnh báo radar và hệ thống cảnh báo tên lửa tiếp cận, cùng với bốn bệ phóng mồi bẫy và pháo sáng bao phủ 360 độ.[18]

Trực thăng Z-20 sử dụng động cơ được cho là động cơ tuốc bin trục WZ-10 cung cấp công suất 1.600 kW (2.100 shp),[19][20] cao hơn đáng kể so với động cơ được sử dụng trên trực thăng S-70-C2[18] và cao hơn một chút so với động cơ mới nhất của Black Hawk là động cơ GE T700-701D.[21] Trực thăng Z-20 cũng áp dụng nhiều kỹ thuật công nghệ mới để giảm trọng lượng và cải thiện lực nâng. Những cải tiến cho phép nó có khả năng vận hành tốt ở độ cao trên 4,000 m (13,200 ft).[5] Trong trường hợp khẩn cấp công suất động cơ có thể được đẩy lên tới 2.000 kW (2.700 shp).[22] So với S-70-C2, trực thăng Z-20 vượt trội về tốc độ, khả năng vận hành ở độ cao lớn, tầm bay và tải trọng.[18]

Các phiên bản trực thăng Z-20

Z-20J in Zhuhai Airshow 2024
Z-20
Phiên bản cơ bản của Lục quân Trung Quốc.
Z-20T
Phiên bản trực thăng tấn công
Phiên bản trang bị vũ khí tấn công, có thêm hai cánh với hai mấu cứng trên mỗi cánh, được trang bị trong biên chế Lục quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.[23][24][25]
Z-20S
Phiên bản Tìm kiếm cứu nạn (SAR). Được trang bị Camera Hồng ngoại hướng về phía trước (FLIR), một đèn pa dưới thân máy bay, cần trục gắn trên cửa cabin, đèn báo vị trí va chạm (CPI) dưới cần đuôi, ăng ten Đối kháng điện tử ECM mới phía trên Bộ thu cảnh báo Laser LWR và các thiết bị y tế khẩn cấp.
Z-20K
Phiên bản trang bị cho Lính dù của PLAAF.[26]
Z-20KA
Phiên bản trực thăng tấn công dành co Lính dù PLAAF, trang bị thêm giá đỡ cứng và cảm biến EO.[27]
Z-20KS
Phiên bản tìm kiếm và cứu nạn của Lính dù PLAAF.[28]
Z-20J
Máy bay trực thăng đa dụng dành cho Hải quân/Máy bay trực thăng vận tải.[29]
Z-20F
Phiên bản tác chiến chống ngầm.[10][30] Phiên bản này được trang bị radar quét bề mặt dưới mũi máy bay, cánh được trang bị ngư lôi, sonar và bộ phận cửa sổ quan sát bóng nước để trinh sát.
Z-20 PAP
Phiên bản dành cho Cảnh sát vũ trang Trung Quốc[31]
Z-21
Trực thăng tấn công chuyên dụng dựa trên khung thân của Z-20. Trực thăng Z-21 có phần đuôi và cánh quạt tương tự như Z-20 nhưng thân máy bay mỏng hơn. Buồng lái được thiết kế song song với nhau và một khẩu pháo tự động cỡ 23 mm (0,91 in) được gắn bên dưới thân. Một radar tần số cao được lắp trên dỉnh cột cánh quạt. Động cơ đạt công suất 1.790 kW (2.400 shp) với miệng xả khí thải được hướng lên trên nhằm làm giảm tín hiệu hồng ngoại. Sáu mấu cứng trên cánh cho phép mang được nhiều vũ khí hơn so với Changhe Z-10.[32][18][33] Mẫu trực thăng này lần đầu được quan sát thấy vào tháng 3/2024.[34]

Trang bị

 Trung Quốc

Tính năng của trực thăng Z-20

Một chiếc Z-20K của Không quân Trung Quốc chở theo xe địa hình hạng nhẹ Lynx CS/VP11 tại triển lãm Hàng không Trường Xuân 2023

Dữ liệu lấy từ CN Defense,[39] Popular Mechanics,[18] Janes[40]

Đặc tính tổng quan

  • Kíp lái: 2
  • Sức chứa: 12-15 người, 1.500 kg (3.300 lb) hàng hóa bên trong khoang, 4.000 kg (8.800 lb) trên các giá treo ngoài
  • Chiều dài: 20 m (65 ft 7 in)
  • Chiều cao: 5,3 m (17 ft 5 in)
  • Trọng lượng rỗng: 5.000 kg (11.023 lb)
  • Trọng lượng cất cánh tối đa: 10.000 kg (22.046 lb)
  • Động cơ: 2 × WZ-10 Động cơ tuốc bin trục, 1.600–2.000 kW (2.100–2.700 hp) mỗi chiếc [19][20]
  • Đường kính rô-to chính: × 16 m (52 ft 6 in)

Hiệu suất bay

  • Vận tốc cực đại: 360 km/h (224 mph; 194 kn)
  • Vận tốc hành trình: 290 km/h (180 mph; 157 kn)
  • Bán kính chiến đấu: 560 km (348 mi; 302 nmi)
  • Trần bay: 6.000 m (19.685 ft) (approx.)
  • Vận tốc lên cao: 7,1 m/s (1.400 ft/min)

Vũ khí trang bị

  • Súng: Trang bị súng máy và súng tự động
  • Giá treo: 4 giá treo vũ khí trên hai cánh phụ, có khả năng mang các loại vũ khí sau kết hợp mang được:
    • Rocket:
      • Các loại pod phóng rocket
    • Tên lửa: ***Tên lửa dẫn đường bằng laser AKD-9
      • Tên lửa dẫn đường bằng laser AKD-10
      • Tên lửa CM-502KG hoặc CM-502V NLOS
      • Tên lửa CM-501G NLOS
      • Đạn lảng vảng CM-501XA
      • Tên lửa không đối không TY-90

Hệ thống điện tử
cảm biến EO/IR

Xem thêm

Máy bay tương tự

Tham khảo

  1. 1 2 "Z-20 helicopter confirmed in Chinese military service – China Military". eng.chinamil.com.cn.
  2. AVIC (ngày 12 tháng 11 năm 2024). "神、龙、鹰、鲨、鹏……我国军机是如何命名的?" [Gods, Dragons, Eagles, Sharks, Pengs...... How are our countries military aircraft named?] (bằng tiếng Trung). Xinhua News Agency.
  3. Fei (ngày 26 tháng 12 năm 2013). "China Develops New Type of Helicopter: DM". CRI English. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 12 năm 2013. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013.
  4. 1 2 Perrett, Bradley (ngày 24 tháng 12 năm 2013). "Chinese Military Utility Helo Makes First Flight". Aviation Weekly. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 12 năm 2013. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013.
  5. 1 2 3 4 5 6 Chen, Chuanren (ngày 22 tháng 11 năm 2017). "China Has High Hopes For Z-20 Helicopter". AIN Online.
  6. Staff Reporter (ngày 24 tháng 12 năm 2013). "Trực thăng đa năng Z-20". China Times. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 12 năm 2013. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013.
  7. Rogoway, Tyler (ngày 5 tháng 11 năm 2016). "Here Is Our Best Look Yet At China's UH-60 Black Hawk Clone The Z-20". The Drive.
  8. "Z8 Helicopter production boost from 2008". AirForceWorld.com. Bản gốc lưu trữ 27 tháng 10 2014. Truy cập 5 tháng 10 2014.
  9. Waldron, Greg. "Harbin Z-20 destined for wide number of roles". Flight Global (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 2 tháng 7 năm 2020.
  10. 1 2 "ASW-capable variant of Z-20 helo may soon enter PLA Navy service". ngày 11 tháng 1 năm 2021.
  11. Rupprecht, Andreas (ngày 21 tháng 10 năm 2021). "Z-20 prototype seen carrying possible anti-tank guided missiles". Janes. Truy cập ngày 16 tháng 5 năm 2022.
  12. "China developing new attack helicopter with stealth power". straitstimes. ngày 12 tháng 9 năm 2015.
  13. "Stealthy Variant Of China's Z-20 Black Hawk Clone Emerges In Concept Model Form". The Drive. ngày 30 tháng 5 năm 2021.
  14. Rogoway, Tyler (ngày 30 tháng 5 năm 2021). "Stealthy Variant Of China's Z-20 Black Hawk Clone Emerges In Concept Model Form". The War Zone.
  15. David Cenciotti (ngày 3 tháng 9 năm 2013). "Mysterious Chinese Helicopter Emerges That Resembles The One Used In Bin Laden Raid". Business Insider. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013.
  16. Zachary Keck (ngày 26 tháng 12 năm 2013). "Did China Just Clone a Black Hawk Helicopter". The Diplomat. Truy cập ngày 27 tháng 12 năm 2013.
  17. "China's Z-20 Helicopter Features Home-made Engine, Fly-by-wire". DefenseMirror.com. ngày 10 tháng 10 năm 2019. Truy cập ngày 16 tháng 5 năm 2022.
  18. 1 2 3 4 5 Roblin, Sébastien (ngày 22 tháng 10 năm 2024). "America's AH-64 Apache Is One of the World's Deadliest Helicopters—And China Just Made Its Own Copy". Popular Mechanics.
  19. 1 2 "WZ-10". Deagel.
  20. 1 2 "WZ-10". Airframer.
  21. "T700-GE-701D Engine Awarded U.S. Army Qualification". www.geaviation.com.com. ngày 4 tháng 11 năm 2004. Truy cập ngày 17 tháng 7 năm 2022.
  22. "我军直20采用纯国产涡轴10发动机:最大功率达2000KW". Sina News. ngày 10 tháng 10 năm 2019.
  23. "New Chinese Z-20 'armed assault' variant emerges". ngày 23 tháng 5 năm 2024.
  24. Newdick, Thomas (ngày 31 tháng 12 năm 2020). "China's Z-20 Black Hawk Clone Is Now Packing Air-To-Ground Missiles". The War Zone.
  25. "China's new Z-20T assault helicopter challenges US MH-60L DAP for Special Operation Forces". Armyrecognition. ngày 13 tháng 11 năm 2024.
  26. Chan, Minnie (ngày 18 tháng 8 năm 2022). "Mainland China's new Z-20 helicopter reports for duty in Hong Kong". South China Morning Post.
  27. "直-20首秀空军航空开放活动,空降兵的空中"多面手"". Sohu News. ngày 26 tháng 7 năm 2023.
  28. "驻港部队亮出好东西,直-20KS首次公开亮相". China.com.
  29. Waldron, Greg (ngày 3 tháng 11 năm 2020). "New images of Z-20 helicopter variants highlight China's ASW efforts". FlightGlobal.
  30. Rogoway, Tyler (ngày 13 tháng 10 năm 2019). "Here Is Our First Clear Look At China's Z-20F Seahawk Helicopter Clone (Updated)". The Drive.
  31. "武警版直-20公开亮相,陆海空三军装备的规模,就非常值得期待了". Tencent News. ngày 18 tháng 3 năm 2023.
  32. Kadidal, Akhil (ngày 28 tháng 3 năm 2024). "New Chinese attack helicopter in development". Janes.
  33. "First Clear Photos Of China's New Z-21 Attack Helicopter (With Striking Resemblance To AH-64)". The Aviationist. ngày 30 tháng 3 năm 2024.
  34. Newdick, Thomas (ngày 21 tháng 3 năm 2024). "China's New Heavy Attack Helicopter Spotted For The First Time (Updated)". The War Zone.
  35. 1 2 For Strategic Studies (Iiss), The International Institute (ngày 12 tháng 2 năm 2024). The Military Balance 2024. London: Routledge (For The International Institute for Strategic Studies (IISS)). ISBN 978-1-03-278004-7.
  36. Wang, Amber (ngày 23 tháng 4 năm 2022). "Chinese navy shows off new anti-submarine helicopter". South China Morning Pos t.
  37. Rupprecht, Andreas; Dominguez, Gabriel (ngày 25 tháng 2 năm 2022). "Possible New Variant of China's Z-20 Helicopter". Mönch Publishing Group. Truy cập ngày 16 tháng 5 năm 2022.
  38. Rahmat, Ridzwan (ngày 26 tháng 6 năm 2025). "China Coast Guard's 'monster ship' embarks Z-20 helicopter". Janes.
  39. "Z-20". China Defense.
  40. "New Chinese Z-20 'armed assault' variant emerges". ngày 23 tháng 5 năm 2024.