Nicolas Henri của Pháp
| Nicolas Henri của Pháp | |
|---|---|
| Công tước xứ Orléans | |
Một bản phác thảo không đề ngày tháng của Monsieur d'Orléans. | |
| Thông tin chung | |
| Sinh | 16 tháng 4 năm 1607 Cung điện Fontainebleau, Pháp |
| Mất | 17 tháng 11 năm 1611 (4 tuổi) Cung điện Saint-Germain-en-Laye, Pháp |
| An táng | 25 tháng 11 năm 1611 Vương cung thánh đường Saint-Denis |
| Hoàng tộc | Nhà Bourbon |
| Thân phụ | Henri IV của Pháp |
| Thân mẫu | Marie de' Medici |
Nicolas Henri của Pháp (16 tháng 4 năm 1607 – 17 tháng 11 năm 1611) hay còn gọi là Monsieur d’Orléans, ông là con trai thứ hai của Vua Henry IV của Pháp và Vương hậu Marie de' Medici. Thường được gọi là Nicolas hoặc Nicolas Henri với tước hiệu Công tước xứ Orléans, ông không được rửa tội hay phong tước trong suốt cuộc đời ngắn ngủi của mình.
Ông được hứa hôn với Marie de Bourbon-Montpensier, người thừa kế những vùng đất rộng lớn của Nhà Bourbon mở rộng. Sau khi cha ông qua đời vào năm 1610, ông trở thành người thừa kế hợp pháp của anh trai mình, Louis XIII của Pháp. Do sức khỏe yếu, ông qua đời vì chứng não úng thủy khi mới bốn tuổi và sau đó tước hiệu và lễ đính hôn của ông được chuyển giao cho Gaston, em trai ông.
Tiểu sử

Chào đời vào lúc 22 giờ ngày 16 tháng 4 năm 1607 tại điện Fontainebleau, trong Căn phòng Hình Oval (sau này gọi là “phòng Louis XIII”).[1] [2]Cậu là người con thứ tư của Henri IV của Pháp và Maria de' Medici. Sự ra đời của cậu mang đến niềm vui to lớn cho vua Henri, người ta nói đứa bé mới sinh có nhiều nét giống nhà vua: chiếc mũi to và ánh mắt lấp lánh.
Sự mong đợi một vương tử mới cũng được thể hiện qua phản ứng của Trữ quân Louis, khi cậu bé gần sáu tuổi tuyên bố: “Nếu mẫu hậu sinh cho con một em trai, con sẽ cho khai pháo chúc mừng!”.[3] Nhà vua rất thích dành thời gian cho các con: không có gì lạ khi bắt gặp ông chơi đùa với con ngựa của mình, cõng Thái tử và Công tước xứ Orléans trên lưng. Đây là cách các đại biểu từ Bordeaux phát hiện ra ông một ngày nọ. Henry IV sau đó giải thích: "Đừng thấy lạ khi thấy ta nô đùa ở đây với những đứa trẻ này. Ta biết cách tạo ra trẻ con và cách hủy hoại đàn ông. Ta vừa mới diễn trò hề với các con của ta; bây giờ ta sẽ diễn trò khôn ngoan với các con và cho các con được diện kiến." Tại lễ đăng quang của Marie de Medici vào ngày 13 tháng 5 năm 1610, Công tước xứ Orléans đã nắm lấy vạt áo choàng của mẹ mình, cùng với Thái tử.

Theo thông lệ, vương tử thứ hai được gọi là Công tước xứ Orléans. Tuy nhiên, cậu không bao giờ được phong tước chính thức. Monsieur d’Orléans chưa từng được rửa tội và do đó không có tên thánh. Điều này không hiếm trong hoàng gia Pháp ngay cả Trữ quân Louis cũng chỉ được rửa tội khi gần 5 tuổi. Trong hồ sơ khai tử và các báo cáo y tế đương thời, cậu chỉ được gọi là “Đức ngài Công tước xứ Orléans” (Monsieur d’Orléans). Nhà sử học Père Anselme ghi cậu là “N... de France, duc d'Orléans”, trong đó “N...” nghĩa là non-nommé (không tên). Lỗi sao chép qua nhiều thế hệ đã biến ký tự này thành “Nicolas”, dẫn đến việc một số sử gia thế kỷ XVIII–XIX nhầm gọi cậu là Nicolas d’Orléans, dù không có căn cứ.[4][5][6][7][8][9]
Những người trong triều mô tả cậu là một đứa trẻ thông minh, tinh anh và giàu lòng trắc ẩn. Nhà soạn kịch François Tristan l’Hermite, người thường đọc truyện cho các vương tử nghe, kể lại rằng Monsieur d’Orléans từng bật khóc khi nghe chuyện ngụ ngôn Sói và Cừu non và nài nỉ ông đổi kết thúc để cừu không bị ăn thịt. L’Hermite về sau mô tả cậu là “một đóa hoa thiêng” và “một kỳ quan vô song”.
Năm 1608, Henri IV dự định đính hôn cậu với Marie de Bourbon-Montpensier, một trong những nữ thừa kế giàu có nhất thời đó.
Henri IV, dù có nhiều mối căng thẳng với vương hậu, nhưng vẫn dành nhiều thời gian vui đùa cùng các con. Sau khi vua cha bị ám sát năm 1610, Louis XIII kế vị và trở thành người chăm lo cho các em. Monsieur d’Orléans gọi anh mình một cách trìu mến là “mon petit papa” (cha nhỏ thân yêu).
Sức khỏe và cái chết
Monsieur d’Orléans có sức khỏe yếu từ nhỏ, với cái đầu to, thân hình gầy gò và thường xuyên lên cơn sốt. Tháng 11 năm 1611, tại Château de Saint-Germain-en-Laye, ông bị nhiều cơn co giật liên tiếp. Louis XIII đến thăm em nhưng xúc động đến mức bật khóc và không dám trở lại phòng bệnh. Theo một số ghi chép, vương tử nói rằng mình nhìn thấy một thiên thần trắng đến bảo rằng phụ vương mong được gặp ông. Sau một loạt cơn động kinh, ông qua đời rạng sáng ngày 17 tháng 11 năm 1611, khi mới bốn tuổi. Cuộc khám nghiệm tử thi ngày hôm sau cho thấy não ông “mềm và chứa đầy dịch viêm, dịch đen và đã phân hủy hoàn toàn, tiểu não bị vỡ vụn khi chạm vào[3]”, nguyên nhân khiến ông bị co giật. Ngoài vấn đề này, cơ thể ông được ghi nhận là hoàn toàn khoẻ mạnh.[10][11] Thi hài của ông được đưa đến Vương cung Thánh đường Saint-Denis đến ngày 25 tháng 11 năm 1611 trước khi an táng. Sau cái chết của ông, tước vị Công tước xứ Orléans chuyển sang người em trai nhỏ hơn, Gaston. Theo các điều khoản hôn ước trước đó, Marie de Bourbon-Montpensier sau này kết hôn với Gaston.
Tổ tiên
| 16. François de Bourbon, Bá tước Vendôme | ||||||||||||||||
| 8. Charles de Bourbon, Công tước Vendôme | ||||||||||||||||
| 17. Marie của Luxembourg | ||||||||||||||||
| 4. Antoine của Navarra | ||||||||||||||||
| 18. René xứ Alençon | ||||||||||||||||
| 9. Françoise xứ Alençon | ||||||||||||||||
| 19. Margaret xứ Lorraine | ||||||||||||||||
| 2. Henry IV của Pháp | ||||||||||||||||
| 20. John III của Navarra | ||||||||||||||||
| 10. Henry II của Navarra | ||||||||||||||||
| 21. Catherine của Navarra | ||||||||||||||||
| 5. Jeanne III của Navarra | ||||||||||||||||
| 22. Charles, Bá tước Angoulême | ||||||||||||||||
| 11. Marguerite de Navarra | ||||||||||||||||
| 23. Louise xứ Savoy | ||||||||||||||||
| 1. Nicolas Henri của Pháp | ||||||||||||||||
| 24. Giovanni dalle Bande Nere | ||||||||||||||||
| 12. Cosimo I de' Medici, Đại Công tước Tuscany | ||||||||||||||||
| 25. Maria Salviati | ||||||||||||||||
| 6. Francesco I de' Medici, Đại Công tước Tuscany | ||||||||||||||||
| 26. Pedro Álvarez de Toledo | ||||||||||||||||
| 13. Eleonora di Toledo | ||||||||||||||||
| 27. Maria Osorio | ||||||||||||||||
| 3. Marie de' Medici | ||||||||||||||||
| 28. Felipe I của Castilla | ||||||||||||||||
| 14. Ferdinand I, Hoàng đế La Mã Thần thánh | ||||||||||||||||
| 29. Joanna của Castile | ||||||||||||||||
| 7. Johanna của Áo | ||||||||||||||||
| 30. Vladislav II của Bohemia | ||||||||||||||||
| 15. Anna của Bohemia và Hungary | ||||||||||||||||
| 31. Anna xứ Foix-Candale | ||||||||||||||||
Tham khảo
- ↑ Carmona, Michel (1981). Marie de Médicis (bằng tiếng Pháp). Paris: La Grand livre du mois. ISBN 2-7028-6727-8.
- ↑ de Malherbe, François (1862). Œuvres de Malherbe: Préface (bằng tiếng Pháp), trang 33. Paris: L. Hachette et cie.
- 1 2 "Nicolas, duc d'Orléans, fils d'Henri IV". www.histoire-et-secrets.com. Truy cập ngày 18 tháng 11 năm 2025.
- ↑ Le Maistre, Rodolphe (1616). La Santé du Prince ou le soing qu'on y doibt observer (bằng tiếng Pháp). Tập. 3, tr. 2. Paris.
- ↑ L'Estoile, Pierre (1761). Journal du règne de Henri IV roi de France et de Navarre (bằng tiếng Pháp). Tập. 3, tr. 124. Paris: La Haye.
- ↑ Lacour-Gayet, Georges (1898). Revue critique d'histoire et de littérature (bằng tiếng Pháp). tr. 254. Paris.
- ↑ Soulié, Eudore; de Barthélemy, Édouard (1868). Journal de Jean Héroard sur l'enfance et la jeunesse de Louis XIII. (bằng tiếng Pháp). tr. 258. Paris.
- ↑ Delorme, Philippe (1998). Marie de Médicis (in French). tr. 321. Paris: Éditions Pygmalion. ISBN 2-85704-553-0.
- ↑ de Montjouvent, Philippe (1999). Éphéméride de la Maison de France de 1589 à 1848 : Henri IV et ses descendants (bằng tiếng Pháp). tr. 318-20. ISBN 2-913211-01-1.
- ↑ Héroard, Jean (1989). Journal de Jean Héroard, médecin de Louis XIII (bằng tiếng Pháp). tr. 1971, 1972. Paris: Fayard. ISBN 2-21302-349-2.
- ↑ Batiffol, Louis (1931). La vie intime d'une reine de France au xviie siècle : Marie de Médicis (bằng tiếng Pháp). Paris: Calmann-Lévy.