Bước tới nội dung

AND-OR-invert

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Cổng AND-OR-invert (AOI) và hàm AOI là một loại hàm logic phức hai cấp được cấu thành từ một hoặc nhiều cổng AND nối với một cổng NOR (tương đương với một cổng OR nối với một cổng đảo [en], chính là phần "OI" trong "AOI"). Sử dụng công nghệ CMOS để xây dựng các ô (cell) AOI là đặc biệt hiệu quả; trong đó tổng số cổng bóng bán dẫn (transistor) không thua kém so với cùng cấu trúc sử dụng cổng NAND hoặc cổng NOR. Mạch bù của mạch AOI là mạch OR-AND-invert (OAI), trong đó cổng OR đứng trước cổng NAND.[1]

Tổng quan

Hầu hết các kết quả tối ưu hóa logic [en] đều dẫn đến một biểu thức logic tuyển của các hội [en] hoặc hội của các tuyển.[2]

AOI được sử dụng cho tuyển các hội; các biến được AND (hội) với nhau để tạo thành các hội sơ cấp, sau đó được OR (tuyển) với nhau rồi đảo ngược:[3]

  • AB + C   được gọi là cổng AOI 2-1.
  • AB + CD   được gọi là cổng AOI 2-2.
  • ABC + DEF   được gọi là cổng AOI 3-3.
  • ABCD + EFGH   được gọi là cổng AOI 4-4.
  • ABCDE + FGH + JK   được gọi là cổng 4-3-2.
  • và các dạng khác.

Ví dụ

Cổng AOI thực hiện một hoặc nhiều phép toán AND [en] theo sau là phép toán OR [en] rồi đến phép phủ định.

Cổng AOI 2-1

Kí hiệu của cổng AOI 2-1. Cổng AND có đầu vào A và B (xem bảng).

Cổng AOI 2-1 có thể được biểu diễn bằng phương trình Boolebảng chân trị sau:

ĐẦU VÀO
A   B   C
ĐẦU RA
Q
0001
0010
0101
0110
1001
1010
1100
1110

Cổng AOI 2-2

Kí hiệu của cổng AOI 2-2

Cổng AOI 2-2 xuất hiện trong các IC logic CD4085B, SN74LS51, SN5450 (xem thêm bên dưới).[4][5][6]

Cổng AOI 2-2 có thể được biểu diễn bằng phương trình Boole và bảng chân trị sau:

ĐẦU VÀO
A   B   C   D
ĐẦU RA
Q
00001
00011
00101
00110
01001
01011
01101
01110
10001
10011
10101
10110
11000
11010
11100
11110

Cổng AOI 3-3

Cổng AOI 3-3 xuất hiện trong IC logic SN74LS51.[5] Cổng AOI 3-3 có thể được biểu diễn bằng phương trình Boole sau:

Cổng AOI 4-4

Kí hiệu của cổng AOI 4-4

Cổng AOI 4-4 xuất hiện trong IC logic CD4048B.[7] Cổng AOI 4-4 có thể được biểu diễn bằng phương trình Boole sau:

Triển khai điện tử

Cổng logic AOI21 trong CMOS sử dụng cổng phức (trái) và cổng chuẩn (phải)

Các cổng AND-OR-invert (AOI) và OAI có thể được triển khai dễ dàng trong mạch CMOS. Cổng AOI đặc biệt có lợi thế vì tổng số các bóng bán dẫn (hoặc cổng) thấp hơn so với việc triển khai các hàm AND, NOT và OR riêng biệt. Điều này góp phần làm tăng tốc độ, giảm công suất, giảm diện tích và có thể giảm chi phí sản xuất. Ví dụ, một cổng AOI 2-1 có thể được chế tạo bằng 6 bóng bán dẫn trong CMOS, so với 10 bóng bán dẫn gồm một cổng NAND 2 đầu vào (4 bóng), một cổng đảo (2 bóng) và cổng NOR 2 đầu vào (4 bóng).

Trong logic NMOS, nửa dưới của mạch CMOS được sử dụng kết hợp với thiết bị tải hoặc bóng bán dẫn kéo lên (thường là tải cạn kiệt [en] hoặc tải động [en]).

Cổng AOI cũng có hiệu quả tương tự trong logic transistor-transistor (TTL).

Ví dụ:

Họ logic CMOS 4000:

  • CD4085B = cổng AOI 2-2 kép[4]
  • CD4086B = cổng AOI 2-2-2-2 đơn, có thể mở rộng[8]
  • CD4048B = cổng đơn có thể mở rộng, 8 hàm, 8 đầu vào với đầu ra ba trạng thái, 8 lựa chọn loại cổng: 8 NOR / 8 OR / 8 NAND / 8 AND / 4-4 AND-OR-Invert / 4-4 AND-OR / 4-4 OR-AND-Invert / 4-4 OR-AND[7]

Họ logic TTL 7400: (trong những thập kỷ trước, một số bộ phận AOI có sẵn trong họ 7400, nhưng hiện tại hầu hết đã lỗi thời (không còn được sản xuất))

  • SN5450 = cổng AOI 2-2 kép, một cổng có thể mở rộng[6] (SN54 là phiên bản quân sự của SN74)
  • SN74LS51 = Cổng AOI 2-2 và cổng AOI 3-3[5]
  • SN54LS54 = cổng AOI 2-3-3-2 đơn[9]

Xem thêm

Tham khảo

  1. "Product of Sums reduction using Karnaugh Map - Boolean Algebra - dyclassroom | Have fun learning :-)". dyclassroom.com (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2025.
  2. Technology, Electrical (ngày 10 tháng 5 năm 2018). "Sum Of Product (SOP) & Product Of Sum (POS) - Boolean Algebra". ELECTRICAL TECHNOLOGY (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2025.
  3. "AOI and OAI complex gates". tams.informatik.uni-hamburg.de. Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2025.
  4. 1 2 "CD4085B Datasheet". Texas Instruments. 2003. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 5 tháng 3 năm 2019.
  5. 1 2 3 4 5 "SN74LS51 Datasheet". Texas Instruments. 1988. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 30 tháng 11 năm 2020.
  6. 1 2 "SN5450 Datasheet". Texas Instruments. 1988. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 26 tháng 7 năm 2018.
  7. 1 2 "CD4048B Datasheet". Texas Instruments. 2003. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 5 tháng 3 năm 2019.
  8. "CD4086B Datasheet". Texas Instruments. 2003. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 15 tháng 4 năm 2019.
  9. "SN54LS54 Datasheet". Texas Instruments. 1988. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 5 tháng 3 năm 2018.