Bước tới nội dung

Đặng Thị Kim Chi

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia

Đặng Thị Kim Chi
Sinh23 tháng 3, 1949 (77 tuổi)
Nam Định
Cha mẹ
Gia đìnhĐặng Vũ Minh (anh trai)
Học vịTiến sĩ
Học hàmGiáo sư
Khen thưởngHuân chương Lao động Huân chương Lao động hạng Ba
Danh hiệuNhà giáo Nhân dân

Sự nghiệp khoa học
Ngành
Tiến sĩĐức
Giải thưởng khoa họcDanh sách
Nơi công tácĐại học Bách khoa Hà Nội

Đặng Thị Kim Chi (sinh ngày 23 tháng 3 năm 1949) là nữ giáo sư, tiến sĩ Việt Nam. Bà được tặng Giải thưởng Kovalevskaia năm 2007 do những đóng góp tiên phong trong lĩnh vực bảo vệ môi trường tại Việt Nam.

Tiểu sử và học vấn

Đặng Thị Kim Chi sinh ngày 23 tháng 3 năm 1949, trong một gia đình giàu truyền thống hiếu học tại Nam Định.[1][2]

Năm 1971, Đặng Thị Kim Chi tốt nghiệp loại giỏi tại Khoa Hoá, Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, được giữ lại làm giảng viên của trường. Sau đó bà được cử sang Cộng hoà Dân chủ Đức làm nghiên cứu sinh về chuyên ngành kỹ thuật bảo vệ môi trường.[3]

Năm 1983, sau khi về nước, Đặng Thị Kim Chi cùng 5 người khác đã tạo thành một nhóm chuyên gia về kỹ thuật bảo vệ môi trường đầu tiên của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội.[4]

Bà có học hàm Giáo sư và từng làm Phó Viện trưởng Viện Khoa học và Công nghệ môi trường của Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội.[5]

Sau khi nghỉ hưu, Đặng Thị Kim Chi làm Ủy viên Hội đồng Khoa học, Giáo dục và Môi trường Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (từ năm 2015); Phó Chủ tịch Hội kiêm Chủ tịch Hội đồng Khoa học Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam.[1]

Sự nghiệp

Đặng Kim Chi là một trong những nhà khoa học nữ đầu tiên nghiên cứu về kỹ thuật bảo vệ môi trường ở Việt Nam.[3] Bà là người đã đặt nền móng cho việc xây dựng và phát triển ngành Khoa học và Công nghệ Môi trường ở Việt Nam; đã góp phần giải quyết những vấn đề môi trường khó khăn, đặc biệt là tại các làng nghề, nơi mà ô nhiễm môi trường đã và đang gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của cộng đồng.[6]

Trong suốt gần 50 năm giảng dạy và nghiên cứu khoa học, Đặng Thị Kim Chi đã làm chủ nhiệm và tham gia 43 đề tài nghiên cứu khoa học các cấp; công bố trên 82 bài báo khoa học.[3] Bà còn là đồng tác giả của 1 bằng sáng chế.[4]

Với những đóng góp của mình cho đất nước và xã hội, Đặng Thị Kim Chi đã được Nhà nước Việt Nam và các tổ chức có uy tín trao tặng nhiều danh hiệu, phần thưởng: Huân chương Lao động hạng Ba (2010); danh hiệu Nhà giáo nhân dân (2009), Giải thưởng Môi trường Việt Nam (2005); Giải thưởng Kovalepskaia (2007), Giải nhất Giải thưởng Nhân tài Đất Việt, lĩnh vực Môi trường (2019), Giải thưởng Sách vàng Khoa học Công nghệ Việt Nam dành cho công trình nghiên cứu về Môi trường Làng nghề Việt Nam (2020); được tôn vinh Trí thức Khoa học & Công nghệ tiêu biểu năm 2022; được Bộ Giáo dục và Đào tạo vinh danh Nhà giáo tiêu biểu, giai đoạn 40 năm 1982–2022.[7][5]

Vinh danh

Giải thưởng khoa học

  • Giải thưởng Kovalevskaia (2007)
  • Giải thưởng Môi trường Việt Nam (2005)
  • Giải thưởng Nhân tài Đất Việt, lĩnh vực môi trường (2019)
  • Giải thưởng Sách vàng Khoa học Công nghệ Việt Nam (2020)
  • Trí thức Khoa học & Công nghệ tiêu biểu (2022)

Công trình khoa học

Sách

  • Hóa học Môi trường
  • Ô nhiễm tồn lưu – Hiện trạng và giải pháp
  • Việt Nam - Môi trường và cuộc sống
  • Giáo trình kinh tế chất thải
  • Làng nghề Việt Nam và Môi trường (chủ biên)…

Nguồn:[3]

Bằng sáng chế

  • Quy trình điều chế chất xúc tác spinel nikel nhôm, sản phẩm xúc tác spinel nikel nhôm sử dụng cho phản ứng khử chọn lọc xúc tác đối với khí NO trong khí thải” (đồng tác giả)

Nguồn:[4]

Gia đình

Người cha của Đặng Thị Kim Chi là Giáo sư, bác sĩ Đặng Vũ Hỷ - một trong bảy vị giáo sư đầu tiên của Việt Nam được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về Khoa học và Công nghệ đợt I (năm 1996); anh trai bà là Giáo sư, Viện sĩ Đặng Vũ Minh - nguyên Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.[2]

Tham khảo

  1. 1 2 "Vinh danh trí thức 2022: GS.TS.NGND Đặng Thị Kim Chi". Tri thức và Cuộc sống. ngày 18 tháng 5 năm 2022. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.
  2. 1 2 Lê Hợi, Thanh Thủy (ngày 8 tháng 3 năm 2009). "Giáo sư của làng nghề". Bản gốc lưu trữ ngày 25 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.
  3. 1 2 3 4 Phương Thúy (ngày 23 tháng 10 năm 2024). "GS.TS. Đặng Kim Chi: Nhà khoa học nữ luôn đau đáu với môi trường". VUSTA. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.
  4. 1 2 3 "GS.TSKH Đặng Thị Kim Chi - Nhà khoa học giải quyết vấn đề môi trường của các làng nghề". Báo ảnh Việt Nam. ngày 29 tháng 3 năm 2021. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.
  5. 1 2 "55 tập thể, cá nhân đã được trao giải thưởng Kovalevskaia". Cổng thông tin điện tử Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam. ngày 6 tháng 3 năm 2014. Lưu trữ bản gốc ngày 24 tháng 11 năm 2024. Truy cập ngày 26 tháng 1 năm 2026.
  6. "GS.TS.NGND Đặng Kim Chi - điển hình mẫu mực của một nhà khoa học nữ vì môi trường". Trường Hóa và Khoa sự sống. ngày 26 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.
  7. Tiến Đức (ngày 18 tháng 2 năm 2025). "GS.TS.NGND Đặng Thị Kim Chi: Nữ trí thức hết lòng cống hiến vì một môi trường Xanh – Sạch – Đẹp". Vietnamhoinhap.vn. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2026.

Xem thêm