Bước tới nội dung

Đại Việt Phục hưng Hội

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Đại Việt Phục hưng Hội
Phục hưng Hội
Lãnh tụCường Để[1]
Chủ tịchNgô Đình Khôi
Tổng bí thưNgô Đình Diệm
Đảng viên chủ chốt
Thành lập1943
Giải tán1945
Trụ sở chínhHuế
Hệ tư tưởngChủ nghĩa dân tộc
Thuộc tổ chức quốc gia Liên bang Đông Dương
Đế quốc Việt Nam
Quốc gia Liên bang Đông Dương
Đế quốc Việt Nam

Đại Việt Phục hưng Hội là một tổ chức chính trị hoạt động tại Trung Kỳ từ 1943 đến 1944.[2]

Lịch sử

Cuối năm 1940, quân Nhật tiến vào Đông Dương chia sẻ quyền cai trị Đông Dương với thực dân Pháp. Mặc dù vẫn duy trì bộ máy chính quyền thực dân Pháp, người Nhật vẫn thúc đẩy các hoạt động hỗ trợ cho các tổ chức chính trị thân Nhật chống Pháp để loại trừ dần ảnh hưởng của Pháp, đi đến độc chiếm quyền cai trị Đông Dương.

Đại Việt Phục hưng Hội được thành lập đầu năm 1943, do 3 anh em Ngô Đình Khôi, Ngô Đình DiệmNgô Đình Nhu lãnh đạo. Hội ủng hộ Hoàng thân Cường Để, chủ trương liên kết với Đế quốc Nhật Bản để gạt ảnh hưởng của Pháp tại Đông Dương. Hội phát triển chủ yếu trong nhóm trong các gia tộc quan lại tại Huế, không phát triển sâu rộng trong quần chúng.

Những hoạt động của Đại Việt Phục hưng Hội dù rất bí mật nhưng vẫn bị mật thám Pháp phát hiện. Năm 1944, Sở Mật thám Trung Kỳ tổ chức vây bắt các yếu nhân trong Đại Việt Phục hưng Hội. Trừ Ngô Đình Diệm và một số ít thành viên trốn thoát, hầu hết các thành viên của Đại Việt Phục hưng Hội đều bị bắt. Phía người Nhật hầu như không có động thái can thiệp nào để bảo vệ cho Hội.

Mãi đến khi Nhật đảo chính Pháp ngày 9 tháng 3 năm 1945, Đại Việt Phục hưng Hội mới phục hồi hoạt động trở lại. Hội cũng tích cực cổ vũ cho sự ra đời của Đế quốc Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Hoàng thân Cường Để và lãnh tụ Ngô Đình Diệm của Đại Việt Phục hưng Hội làm Thủ tướng. Tuy nhiên, người Nhật đã chọn giải pháp tiếp tục duy trì Hoàng đế Bảo Đại, và dưới áp lực của người Nhật, Hoàng đế Bảo Đại đã chỉ định Trần Trọng Kim làm Thủ tướng của Đế quốc Việt Nam. Sự kiện này một lần nữa làm suy yếu tổ chức Đại Việt Phục hưng Hội. Đặc biệt sau khi lãnh tụ Ngô Đình Khôi cùng với Ngô Đình Huân, Phạm Quỳnh bị Việt Minh sát hại đã gây tổn thất lớn đến tinh thần của tổ chức. Đại Việt Phục hưng Hội buộc phải ngừng hoạt động, một vài Đảng viên cốt cán chuyển sang các phong trào chính trị có tầm ảnh hưởng lớn hơn.

Một số đảng viên nổi bật

Xem thêm

Tham khảo

  1. "Mặc hoàng bào dù chẳng được làm vua". Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 5 năm 2013. Truy cập ngày 21 tháng 10 năm 2013.
  2. Guillemot, François (2012) [2009]. "Penser le nationalisme révolutionnaire au Việt Nam : Identités politiques et itinéraires singuliers à la recherche d'une hypothétique « Troisième voie »". Moussons (13–14) : 174–184. doi:10.4000/moussons.1043.