Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Người khởi xướng	Microsoft
Mục tiêu	Activision Blizzard
Thể loại	Mua lại toàn bộ
Giá trị	75,4 tỷ đô la Mỹ
Ngày bắt đầu	18 tháng 1 năm 2022 (2022-01-18)
Ngày kết thúc	13 tháng 10 năm 2023 (2023-10-13)
Trạng thái	Đã hoàn tất

Ngày 18 tháng 1 năm 2022, Microsoft công bố ý định mua lại Activision Blizzard với giá 68,7 tỷ USD. Thương vụ mua lại chính thức hoàn tất vào ngày 13 tháng 10 năm 2023 với tổng chi phí lên tới 75,4 tỷ USD. Theo các điều khoản của thỏa thuận, Microsoft đã đưa Activision Blizzard vào đơn vị kinh doanh Microsoft Gaming với tư cách là bộ phận anh em với Xbox Game Studios và ZeniMax Media. Nhờ đó, Microsoft giành được quyền sở hữu một số thương hiệu dưới trướng Activision, Blizzard Entertainment và King bao gồm Call of Duty, Crash Bandicoot, Spyro, Warcraft, StarCraft, Diablo, Overwatch và Candy Crush. Tính đến năm 2023, đây là thương vụ mua lại công ty trò chơi điện tử lớn nhất trong lịch sử tính theo giá trị giao dịch.

Sau khi các cổ đông chấp thuận thương vụ, nhiều cơ quan chống độc quyền quốc gia đã tiến hành xem xét vụ sáp nhập, trong đó Ủy ban châu Âu cùng Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường Quốc gia (SAMR) của Trung Quốc và một số tổ chức khác đã sớm cấp phép phê duyệt. Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) của Hoa Kỳ và Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường (CMA) của Vương quốc Anh đã chính thức đưa ra những thách thức đối với thương vụ mua lại này. Sony cũng lên tiếng chỉ trích việc sáp nhập vì lo ngại Microsoft sẽ biến thương hiệu Call of Duty béo bở thành độc quyền cho nền tảng Xbox, mặc dù Microsoft đã cam kết không độc quyền cho đến năm 2033. FTC đã rút lại yêu cầu sau khi các tòa án nhận thấy lập luận chống độc quyền của họ không đủ sức thuyết phục để ngăn chặn thương vụ sáp nhập, trong khi đó Microsoft đề nghị chuyển giao quyền hỗ trợ chơi game trên đám mây đối với các trò chơi của Activision Blizzard trong 10 năm cho Ubisoft nhằm xoa dịu CMA.

Bối cảnh Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Activision Blizzard là một trong những hãng phát hành trò chơi điện tử lớn nhất thế giới với doanh thu hàng năm đạt khoảng 8,8 tỷ USD vào năm 2021. Công ty bao gồm năm đơn vị kinh doanh: Activision, Blizzard Entertainment, King, Major League Gaming và Activision Blizzard Studios. Tài sản của công ty bao gồm quyền sở hữu Call of Duty, Crash Bandicoot và Spyro từ các studio của Activision; Warcraft, Diablo, StarCraft và Overwatch từ Blizzard Entertainment; cùng Candy Crush Saga từ King.

Microsoft là một tập đoàn thống trị trong lĩnh vực phần mềm máy tính, đồng thời chịu trách nhiệm sản xuất dòng máy chơi trò chơi điện tử Xbox và điều hành Xbox Game Studios, một tập hợp các nhà phát triển nhằm tạo ra các tựa trò chơi của bên thứ nhất. Vào tháng 3 năm 2021, Microsoft hoàn tất thương vụ mua lại ZeniMax Media và Bethesda Softworks với mức giá ước tính 7,5 tỷ đô la Mỹ, đưa sự kiện này trở thành một trong các thương vụ mua lại trò chơi điện tử lớn nhất tính đến thời điểm bấy giờ.

Lịch sử Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Công bố

Ngày 18 tháng 1 năm 2022, Microsoft công bố ý định mua lại Activision Blizzard với giá 68,7 tỷ USD trong một thỏa thuận hoàn toàn bằng tiền mặt, hay xấp xỉ 95 USD một cổ phiếu. Giá cổ phiếu của Activision Blizzard đã tăng vọt gần 40% trong ngày hôm đó trên thị trường giao dịch trước giờ mở cửa. Thương vụ này sẽ đưa Microsoft trở thành công ty trò chơi điện tử lớn thứ ba trên thế giới và là công ty lớn nhất có trụ sở tại châu Mỹ, xếp sau tập đoàn Tencent của Trung Quốc và tập đoàn Sony của Nhật Bản. Nếu hoàn tất, đây cũng sẽ là thương vụ mua lại liên quan đến trò chơi điện tử đắt giá nhất tính đến thời điểm hiện tại. Goldman Sachs sẽ đóng vai trò cố vấn tài chính cho Microsoft và Allen & Company sẽ đảm nhận vai trò cố vấn tài chính cho Activision. Simpson Thacher sẽ phụ trách cố vấn pháp lý cho Microsoft, trong khi Skadden sẽ là cố vấn pháp lý cho Activision. Thỏa thuận đã được hội đồng quản trị của cả hai công ty chấp thuận và dự kiến hoàn tất vào năm 2023 sau khi trải qua quá trình xem xét của các cơ quan quản lý chính phủ quốc tế đối với hành động này. Sau khi hoàn tất thỏa thuận, Activision Blizzard sẽ trở thành một thực thể anh em với Xbox Game Studios thuộc bộ phận Microsoft Gaming mới thành lập do Phil Spencer dẫn dắt. Thương vụ cũng sẽ cho phép Microsoft cung cấp các trò chơi của Activision Blizzard trên dịch vụ Xbox Game Pass của hãng. Spencer cũng chia sẻ về việc hồi sinh một số thương hiệu cũ của Activision Blizzard mà bản thân ông từng yêu thích, trong đó nhắc đến các sê-ri như King's Quest, Guitar Hero và Hexen: Beyond Heretic.

Kotick cho biết ông, Spencer và CEO của Microsoft là Satya Nadella đã tiến hành thảo luận vào năm 2021 về mối lo ngại của họ đối với sức mạnh của Tencent, NetEase, Apple Inc. cùng Google, đồng thời nhận thấy Activision Blizzard thiếu chuyên môn điện toán trong học máy và phân tích dữ liệu vốn cần thiết để cạnh tranh với những tập đoàn này. Dẫn lời Kotick, điều này đã dẫn đến ý tưởng Microsoft — công ty sở hữu những khả năng đó — mua lại Activision Blizzard ở một mức giá hấp dẫn. Kotick chia sẻ thêm trong một cuộc phỏng vấn vào năm 2025 rằng những cuộc thảo luận này ban đầu bắt đầu vào năm 2020 khi Microsoft cố gắng mua lại TikTok từ ByteDance. Kotick (người có mối quan hệ với nhà sáng lập của ByteDance là Trương Nhất Minh) nhận thấy rằng Nhất Minh thà để Activision mua TikTok còn hơn là Microsoft, và vì Activision không thể chi tiêu vượt qua Microsoft trong thương vụ này, ông đã đề nghị với Nadella rằng họ sẽ hợp tác đồng sở hữu, từ đó gợi ý đầu tiên về việc Microsoft mua lại Activision được đưa ra. Mặc dù thương vụ TikTok chưa bao giờ diễn ra nhưng việc mua lại Activision vẫn tiếp tục được đem ra thảo luận.

Spencer tiếp tục khẳng định rằng mục đích của Microsoft trong thương vụ mua lại là nhằm tiếp cận các trò chơi di động của Activision, bao gồm cả những tác phẩm của bộ phận King như Candy Crush Saga. Ông cho biết trong khi có 200 triệu người dùng máy chơi trò chơi điện tử trên toàn thế giới, thị trường di động lại tiếp cận tới hơn 3 tỷ người. Trong một tuyên bố công bố trên trang web dành cho nhà đầu tư của Activision Blizzard, công ty cho biết ngành công nghiệp của họ là "hạng mục giải trí năng động và thú vị nhất trên mọi nền tảng" và trò chơi điện tử sẽ đi đầu trong sự phát triển của metaverse mới nổi. Một số nhà báo coi thương vụ mua lại này và việc Microsoft mua lại Bethesda Softworks hồi tháng 3 năm 2021 như một nỗ lực cạnh tranh chống lại Meta Platforms (trước đây gọi là Facebook).

Động thái công bố diễn ra sau những sự kiện liên quan đến vụ Sở Việc làm và Nhà ở Công bằng California kiện Activision Blizzard, một vụ kiện khởi xướng vào tháng 7 năm 2021 cáo buộc công ty có hành vi quấy rối tình dục, phân biệt đối xử trong công việc và trả đũa tại nơi làm việc nhắm vào Activision Blizzard. Các cáo buộc đã mở rộng vào tháng 11 năm 2021 để bao gồm cả những hành động mà CEO của Activision Blizzard là Bobby Kotick đã thực hiện. Báo The Wall Street Journal và Bloomberg News đã đưa tin rằng thời điểm diễn ra thương vụ mua lại là một đòn đáp trả đối với vụ kiện DFEH đang tiếp diễn. Các báo cáo từ cả hai tờ báo đều cho biết Activision Blizzard đã xem xét việc bán mình cho các công ty khác, bao gồm cả công ty mẹ của Facebook là Meta Platforms do hiệu suất tài chính yếu kém hơn kỳ vọng của các trò chơi phát hành gần đây cùng những sự chậm trễ trong khâu sản xuất. Dựa trên hồ sơ SEC liên quan đến việc sáp nhập, Microsoft đã tiếp cận Activision Blizzard một lần nữa vào những ngày ngay sau khi Wall Street Journal đưa tin về vụ mua lại vào tháng 11 năm 2021. Dù Kotick vẫn còn do dự về việc bán công ty, ban lãnh đạo vẫn quyết định tiến hành thỏa thuận do họ vẫn tiếp tục lo sợ trước những tác động dai dẳng của vụ kiện khi Kotick vẫn tiếp tục ngồi ghế hội đồng quản trị. Việc mua lại sẽ mang đến một lối thoát êm đẹp cho Kotick trong tương lai, dao động trong khoảng 252,2–292,9 triệu USD trong hầu hết các kịch bản.

Theo các thông báo chính thức, theo thỏa thuận Kotick sẽ tiếp tục giữ chức CEO của Activision Blizzard và dự kiến sẽ duy trì vị trí này trong khi thỏa thuận trải qua các quy trình quản lý, vì Activision Blizzard vẫn hoạt động độc lập với Microsoft cho đến khi thỏa thuận hoàn tất. Theo The Wall Street Journal, Kotick "sẽ rời đi ngay khi thương vụ khép lại" dưới sự quản lý của Microsoft, trong khi Kotick tiết lộ trong một cuộc phỏng vấn rằng bản thân ông mong muốn được ở lại công ty. Microsoft vẫn chưa đưa ra phát ngôn trực tiếp nào về vụ kiện của Activision Blizzard sau tin tức về thương vụ mua lại, tuy nhiên công ty đã thông báo một tuần trước đó rằng họ sẽ xem xét lại các chính sách quấy rối tình dục và phân biệt giới tính của chính mình.

Các cổ đông của Activision Blizzard đã tán thành việc mua lại với tỷ lệ gần như tuyệt đối vào tháng 4 năm 2022.

Thỏa thuận dự kiến sẽ khép lại vào trước ngày 18 tháng 7 năm 2023, sau mốc thời gian đó Microsoft sẽ nợ Activision Blizzard 3 tỷ đô la Mỹ nếu quá trình sáp nhập gặp trắc trở. Dẫu vậy, hai công ty vẫn có thể cùng nhau gia hạn thời hạn cuối hoặc đàm phán lại các điều khoản trong trường hợp thỏa thuận hết hạn. Cũng vào ngày này, như mô tả bên dưới, Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường của Vương quốc Anh sau một phán quyết ban đầu bác bỏ vụ sáp nhập, đã gia hạn thời hạn của họ đến ngày 29 tháng 8 năm 2023 để ra phán quyết về một đề xuất mới do Microsoft trình bày. Về sau, hạn chót này lại được dời xuống trùng với ngày kết thúc thương vụ mua lại để cung cấp cuộc điều tra Giai đoạn 1 về vụ sáp nhập. Các công ty đồng ý gia hạn thời gian hoàn tất quá trình mua lại cho đến ngày 18 tháng 10 năm 2023 để giải quyết vấn đề với CMA. Tiếp nối sự chấp thuận của CMA đối với các điều khoản sửa đổi vào ngày 13 tháng 10 năm 2023, Microsoft cũng đã hoàn tất quá trình thâu tóm Activision Blizzard trong cùng ngày hôm đó.

Phản hồi từ cơ quan quản lý Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Do quy mô khổng lồ của thương vụ mua lại, thỏa thuận bắt buộc phải trải qua quá trình xem xét của một số cơ quan thương mại chính phủ vì những lo ngại về độc quyền.

Quốc gia	Ủy ban	Trạng thái	Ngày	Ct.
Ả Rập Xê Út	Tổng cục Cạnh tranh (GAC)	Chấp thuận	21 tháng 8 năm 2022
Brasil	Conselho Administrativo de Defesa Econômica (CADE)	Chấp thuận	5 tháng 10 năm 2022
Serbia	Ủy ban Bảo vệ Cạnh tranh (CPC)	Chấp thuận	28 tháng 11 năm 2022
Hoa Kỳ	Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC)	Rút lại thách thức	22 tháng 5 năm 2025
Chile	Cơ quan Kinh tế Quốc gia (FNE)	Chấp thuận	29 tháng 12 năm 2022
Nhật Bản	Ủy ban Thương mại Công bằng Nhật Bản (JFTC)	Chấp thuận	28 tháng 3 năm 2023
Nam Phi	Ủy ban Cạnh tranh Nam Phi (CCSA)	Chấp thuận	17 tháng 4 năm 2023
Ukraina	Ủy ban Chống độc quyền Ukraina (AMCU)	Chấp thuận	27 tháng 4 năm 2023
Liên minh châu Âu	Ủy ban châu Âu (EC)	Chấp thuận	15 tháng 5 năm 2023
Trung Quốc	Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường Quốc gia (SAMR)	Chấp thuận	19 tháng 5 năm 2023
Hàn Quốc	Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc (KFTC)	Chấp thuận	30 tháng 5 năm 2023
Thổ Nhĩ Kỳ	Cơ quan Cạnh tranh Thổ Nhĩ Kỳ (TCA)	Chấp thuận	13 tháng 7 năm 2023
New Zealand	Ủy ban Thương mại New Zealand (CCNZ)	Chấp thuận	7 tháng 8 năm 2023
Đài Loan	Ủy ban Thương mại Công bằng Đài Loan (TFTC)	Chấp thuận	9 tháng 10 năm 2023
Vương quốc Anh	Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường (CMA)	Chấp thuận	13 tháng 10 năm 2023
Úc	Ủy ban Cạnh tranh & Người tiêu dùng Úc (ACCC)	Đình chỉ xem xét	16 tháng 10 năm 2023

Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) của Hoa Kỳ

Bài chi tiết: FTC kiện Microsoft

Tại Hoa Kỳ, Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) đã tiến hành xem xét thương vụ mua lại này thay vì Bộ Tư pháp Hoa Kỳ theo cách truyền thống do cơ quan này đã dấy lên nhiều mối lo ngại hơn về các vụ sáp nhập và mua lại trong lĩnh vực Big Tech trong thập kỷ qua. Các thượng nghị sĩ Hoa Kỳ gồm Elizabeth Warren, Bernie Sanders, Sheldon Whitehouse và Cory Booker đã bày tỏ sự quan ngại của họ về việc sáp nhập với FTC như một phần trong cuộc điều tra của ủy ban, cho biết rằng cả hai công ty đã "thất bại trong việc bảo vệ quyền lợi và phẩm giá của công nhân" cũng như nên phản đối vụ sáp nhập nếu "giao dịch có khả năng củng cố sức mạnh độc quyền và làm xấu đi vị thế đàm phán giữa người lao động và các bên liên quan." FTC chính thức tuyên bố ý định ngăn chặn thương vụ mua lại như đề xuất vào ngày 8 tháng 12 năm 2022. FTC bày tỏ lo ngại rằng thương vụ mua lại sẽ gây tổn hại cho những người tiêu dùng các trò chơi của Activision Blizzard đồng thời mang lại cho Microsoft quá nhiều quyền kiểm soát đối với một số phần nhất định của ngành công nghiệp (chẳng hạn như chơi game trên đám mây). FTC cũng chỉ ra thương vụ mua lại Zenimax mà theo ủy ban lập luận thì Microsoft đã đồng ý nhượng bộ Liên minh châu Âu để không biến các trò chơi của họ thành độc quyền cho Xbox nhưng sau đó lại phá vỡ thỏa thuận. Trong một tuyên bố đưa ra với Stephan Totilo của trang Axios, Ủy ban châu Âu khẳng định họ đã phê duyệt thương vụ Microsoft mua lại Zenimax một cách vô điều kiện vì họ không nhận thấy "tác động vật chất" nào đối với thị trường trò chơi điện tử ngay cả khi Microsoft biến các tựa trò chơi của Zenimax thành độc quyền.

Microsoft đã phản hồi khiếu nại của FTC rằng bản thân Sony cũng là một trong những nền tảng lớn nhất sở hữu các tựa trò chơi độc quyền mà về mặt hợp đồng không thể phát hành cho Xbox. Họ cũng cho biết bản thân vẫn có kế hoạch cung cấp nội dung cho các trò chơi Bethesda nhiều người chơi như Elder Scrolls Online cùng Fallout 76 trên mọi nền tảng để tránh làm suy giảm lượng người chơi. Microsoft ban đầu cũng thách thức tính hợp hiến của FTC do Tổng thống có quyền bãi nhiệm Ủy viên theo ý muốn và việc họ sử dụng các thẩm phán luật hành chính để xem xét các vụ án từ ban đầu (cả hai đều có cơ sở trong các vụ án gần đây của Tòa án Tối cao), nhưng đã loại bỏ ngôn từ này trong một phản hồi sửa đổi nhằm tập trung vào thị trường trò chơi điện tử. Vào tháng 2 năm 2023, FTC đã từ chối yêu cầu từ phía Sony về việc hủy bỏ trát đòi hầu tòa do Microsoft đệ trình nhằm yêu cầu Sony cung cấp tài liệu nội bộ liên quan đến các thỏa thuận độc quyền của bên thứ ba.FTC đã yêu cầu một lệnh cấm tạm thời cùng một lệnh cấm sơ bộ để ngăn chặn vụ sáp nhập vào ngày 12 tháng 6 năm 2023. FTC khẳng định rằng Microsoft và Activision Blizzard "từng tuyên bố trong quá khứ rằng họ không thể chốt thỏa thuận do các cuộc đánh giá chống độc quyền đối với giao dịch ở các khu vực pháp lý khác. Tuy nhiên Microsoft và Activision chưa hề đưa ra những đảm bảo rằng họ sẽ duy trì lập trường đó."

Tòa án đã chấp thuận lệnh cấm tạm thời vào ngày 13 tháng 6 năm 2023, trong khi một phiên điều trần để xác định liệu có nên ban hành lệnh cấm sơ bộ đối với thỏa thuận hay không đã diễn ra từ ngày 22 đến ngày 30 tháng 6 năm 2023 trước Thẩm phán Jacqueline Scott Corley. Microsoft cho biết nếu lệnh cấm được ban hành, họ có thể cân nhắc từ bỏ thỏa thuận mà họ mô tả là một "cơn ác mộng hành chính kéo dài ba năm". Trong suốt phiên điều trần, FTC tập trung vào tầm ảnh hưởng của Call of Duty trên thị trường cạnh tranh, tính độc quyền của máy chơi trò chơi điện tử và tác động của lĩnh vực chơi game trên đám mây non trẻ.

Thẩm phán Corley đã từ chối áp dụng lệnh cấm vĩnh viễn vào ngày 11 tháng 7 năm 2023 và dỡ bỏ lệnh cấm tạm thời để cho phép Microsoft tiến hành chốt thỏa thuận, mặc dù vụ án sẽ tiếp tục được đưa ra xét xử sau đó. Corley viết: "Vì những lý do đã giải thích, Tòa án nhận thấy FTC chưa cho thấy khả năng họ sẽ thắng kiện với tuyên bố rằng vụ sáp nhập theo chiều dọc cụ thể này trong ngành công nghiệp đặc thù có thể làm giảm đáng kể sức cạnh tranh. Ngược lại, bằng chứng hồ sơ chỉ ra rằng người tiêu dùng có cơ hội tiếp cận nhiều hơn với Call of Duty cùng các nội dung khác của Activision." FTC đã chính thức đệ đơn kháng cáo đối với quyết định bác bỏ của Thẩm phán Corley lên Tòa phúc thẩm Hoa Kỳ khu vực Chín vào ngày 12 tháng 7 năm 2023. FTC cũng đệ trình một kiến nghị riêng biệt lên Corley vào ngày 13 tháng 7 lập luận về một lệnh cấm khác cho đến khi Tòa khu vực Chín có thời gian đưa ra quyết định hoãn phán quyết trước đó của Corley, thế nhưng bà đã bác bỏ kiến nghị này. Tòa án khu vực Chín đã bác bỏ đơn kháng cáo khẩn cấp nhằm ngăn chặn vụ sáp nhập vào ngày 14 tháng 7 năm 2023.

FTC đã chính thức rút lại thách thức của mình đối với thương vụ mua lại vào ngày 20 tháng 7 năm 2023, mặc dù họ đã tuyên bố ý định nộp lại đơn vào một thời điểm sau đó. FTC đã mở lại vụ án chống lại sự kiện sáp nhập vào ngày 27 tháng 9 năm 2023 mặc dù không thể ngăn cản việc sáp nhập diễn ra.

Trong những hồ sơ đầu tiên sau khi hoàn tất thương vụ mua lại vào tháng 2 năm 2024, FTC lập luận rằng việc cắt giảm 1.900 việc làm vào tháng 1 năm 2024 đã đi ngược lại những đảm bảo mà Microsoft từng đưa ra trong các tài liệu trước đó của họ, lập luận yêu cầu tạm dừng việc hoàn tất thỏa thuận cuối cùng trong khi chờ đợi xem xét khiếu nại mới của họ. Mặc dù Microsoft khẳng định rằng việc cắt giảm nhân sự nằm ở những mảng chồng chéo giữa hai công ty, FTC lại tuyên bố hành động này "không nhất quán với đề nghị của Microsoft với tòa án rằng hai công ty sẽ hoạt động độc lập sau sáp nhập". FTC tiếp tục sửa đổi vụ kiện của mình vào tháng 7 năm 2024 sau khi Microsoft công bố tăng giá đối với Game Pass và tạo ra một gói cước giá rẻ loại bỏ quyền truy cập ngày đầu (day-one access) vào các trò chơi. FTC cho biết động thái này không nhất quán với những đảm bảo mà Microsoft từng đưa ra với tòa án trước khi mua lại, đồng thời coi gói cước mới là một "sản phẩm xuống cấp" kết hợp cùng việc tăng giá đã gây tổn hại cho người tiêu dùng.

Tòa khu vực Chín đã bác đơn kháng cáo của FTC vào đầu tháng 5 năm 2025, dẫn đến việc FTC quyết định hủy bỏ vụ kiện vào ngày 22 tháng 5 năm 2025.

Ủy ban châu Âu

Sau khi nhận được thông báo chính thức từ Microsoft vào ngày 30 tháng 9 năm 2022, Ủy ban châu Âu (EC) đã bắt đầu quá trình xem xét giai đoạn một đối với thương vụ mua lại theo luật sáp nhập của Liên minh châu Âu. Ủy ban đã gửi bảng câu hỏi cho một số công ty trong ngành công nghiệp trò chơi điện tử để hỏi về tác động tiềm tàng của việc mua lại đối với sinh kế của họ, bao gồm cả trường hợp Microsoft quyết định khóa quyền truy cập các trò chơi Activision của những đối thủ cạnh tranh trong tương lai. Ủy ban thông báo vào ngày 8 tháng 11 năm 2022 rằng họ sẽ tiến hành đánh giá bổ sung về vụ sáp nhập "nhằm đảm bảo hệ sinh thái trò chơi điện tử vẫn luôn sôi động vì lợi ích của người dùng trong một lĩnh vực đang phát triển với tốc độ chóng mặt."

EC đã đệ trình khiếu nại chính thức chống lại thương vụ mua lại vào ngày 3 tháng 2 năm 2023. EC cho biết họ nhận định Microsoft có thể "được khuyến khích chặn quyền truy cập vào thương hiệu Call of Duty nổi tiếng của Activision", điều này có khả năng dẫn đến "giảm sức cạnh tranh trên thị trường phân phối trò chơi điện tử trên hệ máy console và PC, gây ra tình trạng giá cả leo thang, chất lượng đi xuống cùng sự thiếu đổi mới đối với các nhà phân phối trò chơi console, qua đó người tiêu dùng có thể sẽ phải gánh chịu hậu quả." Microsoft đã gặp gỡ các cơ quan quản lý của EC vào ngày 21 tháng 2 năm 2023 và thông báo rằng họ đã đạt được thỏa thuận kéo dài 10 năm với Nintendo để đưa Call of Duty lên nền tảng này song song với bản phát hành trên Xbox, cũng như một thỏa thuận 10 năm riêng biệt nhằm cung cấp Call of Duty cùng các trò chơi của bên thứ nhất khác của Microsoft cho Nvidia như một phần của dịch vụ phát trực tuyến GeForce Now mà hãng này sở hữu.

EC đã chấp thuận thương vụ mua lại vào ngày 15 tháng 5 năm 2023. Trong số những nhượng bộ mà Microsoft đưa ra có vô số các thỏa thuận cho phép phát hành các trò chơi của Activision Blizzard trên các dịch vụ chơi game trên đám mây vì tin tưởng điều này sẽ giúp phát triển lĩnh vực đó. Ủy ban đã bác bỏ những lo ngại về tính độc quyền của nền tảng vì Microsoft có lý do giải thích tại sao việc giữ Call of Duty khỏi các nền tảng khác lại không khả thi về mặt tài chính. Và ngay cả khi họ làm vậy, Sony vẫn dư sức cạnh tranh công bằng với các studio của riêng mình. Trước khi thương vụ khép lại vào tháng 10 năm 2023, Ủy ban đã khẳng định những thay đổi nhằm xoa dịu các cơ quan quản lý của Vương quốc Anh vẫn thỏa đáng theo quan điểm của họ và không cần tiến hành bất kỳ cuộc xem xét nào thêm đối với thương vụ mua lại.

Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường Vương quốc Anh

Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường (CMA) của Vương quốc Anh tuyên bố ý định thực hiện một cuộc đánh giá cấp cao hơn đối với thương vụ mua lại vào tháng 8 năm 2022. Phán quyết giai đoạn 1 ban hành vào ngày 1 tháng 9 năm 2022 cho biết việc sáp nhập "có thể dự kiến sẽ dẫn đến tình trạng suy giảm đáng kể sức cạnh tranh trong một hoặc nhiều thị trường tại Vương quốc Anh". Những phát hiện sơ bộ của giai đoạn 2 cuộc điều tra được báo cáo vào ngày 8 tháng 2 năm 2023 với kết luận thương vụ mua lại "có thể dẫn đến tình trạng giá cả leo thang, ít sự lựa chọn hơn và thiếu đổi mới hơn đối với các game thủ Vương quốc Anh" cũng như giảm sức cạnh tranh trong không gian chơi game trên đám mây và hệ máy console. CMA khuyến nghị Activision ít nhất nên thoái vốn khỏi thương hiệu Call of Duty. Tuy nhiên, sau những cam kết của Microsoft nhằm đảm bảo phát hành Call of Duty trên nhiều nền tảng trong 10 năm song song với việc đáp ứng các cơ quan quản lý khác, CMA đã thay đổi lập trường vào cuối tháng 3 năm 2023. Trong tuyên bố mới, CMA cho biết "Dù phân tích ban đầu của CMA chỉ ra chiến lược này sẽ mang lại lợi nhuận trong hầu hết các kịch bản, nhưng dữ liệu mới (cung cấp cái nhìn sâu sắc hơn về hành vi mua sắm thực tế của các game thủ CoD) lại cho thấy chiến lược này sẽ thua lỗ đáng kể trong bất kỳ kịch bản hợp lý nào."

CMA chính thức ra phán quyết chống lại vụ sáp nhập vào ngày 26 tháng 4 năm 2023. Trong số nhiều lý do khác nhau, CMA tuyên bố Microsoft vốn dĩ đã có vị thế vững chắc trong lĩnh vực chơi game trên đám mây và việc sáp nhập sẽ chỉ càng củng cố vị trí đó. CMA cũng cho biết những nhượng bộ của Microsoft liên quan đến các bản hợp đồng 10 năm đối với Call of Duty trên các nền tảng khác vẫn chưa đủ để giải tỏa những lo ngại của họ, đồng thời nghi ngờ khả năng Microsoft đưa Call of Duty lên Nintendo Switch. CMA còn tiếp tục ngăn chặn Microsoft tiến hành bất kỳ hoạt động mua lại Activision nào trong tương lai mà không xin phép CMA trước. Microsoft đã đệ đơn kháng cáo quyết định này vào cuối tháng 5, trong đó phác thảo 5 điểm phản biện chủ yếu xoay quanh đánh giá của CMA về thị trường chơi game trên đám mây và vị thế hiện tại của Microsoft trong thị trường đó. Quá trình kháng cáo có thể kéo dài thời gian hoàn tất thỏa thuận sáp nhập cho đến cuối năm 2023, nếu không muốn nói là lấn sang năm 2024.

Quyết định của CMA đã trở thành chủ đề tranh luận chính trị tại Vương quốc Anh, đặc biệt là sau khi Ủy ban châu Âu chấp thuận thỏa thuận. Đương kim thủ tướng Rishi Sunak đặt mục tiêu đưa Vương quốc Anh trở thành quốc gia dẫn đầu ngành công nghiệp công nghệ tại khu vực châu Âu và việc CMA ngăn chặn thương vụ lại đi ngược lại lập trường đó. Các đại diện của CMA đã bảo vệ quan điểm của họ trước các thành viên Nghị viện, giữ vững lập trường cho rằng thương vụ sáp nhập như đề xuất sẽ mang lại cho Microsoft quá nhiều lợi thế.

Nối tiếp quyết định từ Thẩm phán Corley về việc bác bỏ lệnh cấm của FTC, Microsoft, Activision/Blizzard và CMA đã đạt được thỏa thuận chung, đồng thời yêu cầu Tòa Phúc thẩm Cạnh tranh (CAT) tạm dừng cuộc chiến pháp lý của họ để tiến hành đàm phán. CAT đã hoãn phiên điều trần vào ngày 21 tháng 7 năm 2023. CMA công bố vào ngày 14 tháng 7 năm 2023 rằng họ sẽ gia hạn cuộc điều tra ban đầu dự kiến khép lại trước thời hạn hoàn tất thương vụ mua lại vào ngày 18 tháng 7 năm 2023 thêm 6 tuần cho đến ngày 29 tháng 8 năm 2023 để chờ xem xét một đề xuất mới mà Microsoft đã trình lên CMA.

Cuối tháng 8 năm 2023, Microsoft công bố thỏa thuận kéo dài 15 năm với Ubisoft để cấp phép các tựa trò chơi của Activision Blizzard cho những dịch vụ chơi game trên đám mây tùy thuộc vào sự thành công của thương vụ sáp nhập (thỏa thuận sẽ bao gồm khả năng cung cấp các trò chơi như một phần của dịch vụ Ubisoft+ mà hãng sở hữu cũng như khả năng cho phép Ubisoft cấp phép lại những quyền này cho các đối thủ cạnh tranh khác), một động thái được dự báo là nhằm xoa dịu CMA. CMA cho biết mặc dù hành động này có vẻ đáp ứng được những lo ngại của họ nhưng họ vẫn sẽ xem xét lại thỏa thuận thông qua một cuộc điều tra Giai đoạn 1 dự kiến hoàn thành trước thời hạn sáp nhập được gia hạn là ngày 18 tháng 10 năm 2023. Ngày 22 tháng 9 năm 2023, CMA cho biết họ đánh giá thương vụ mua lại đã sửa đổi được chấp thuận tạm thời vì mặc dù việc bán bản quyền chơi game trên đám mây đã đáp ứng được mối quan tâm cốt lõi của ủy ban nhưng vẫn còn một số lo ngại tàn dư hạn chế cần giải quyết trước khi đưa ra quyết định phê duyệt chính thức trước ngày 13 tháng 10. CMA đã chấp thuận các điều khoản mua lại sửa đổi vào ngày 13 tháng 10 năm 2023.

Do nhận phải nhiều chỉ trích về cách xử lý quá trình đánh giá, CMA đã thông báo vào tháng 11 năm 2023 rằng họ có kế hoạch cải tổ lại các thủ tục của mình để cởi mở hơn đối với việc thay đổi các điều khoản sáp nhập cùng những khía cạnh khác.

Các cơ quan khác

Ủy ban Giao dịch và Chứng khoán Hoa Kỳ (SEC) đã xem xét các tuyên bố tiềm tàng cho rằng những nhà đầu tư thân cận với Kotick đã tham gia vào hoạt động giao dịch nội gián trước khi thông báo mua lại được đưa ra. Activision Blizzard khẳng định họ sẽ hoàn toàn hợp tác với cuộc đánh giá của SEC. Ủy ban Cạnh tranh Nam Phi đã chấp thuận vụ sáp nhập vào tháng 4 năm 2023.

Thỏa thuận cũng đang được tiến hành xem xét tại Úc, New Zealand cùng một số quốc gia khác. Vào tháng 12 năm 2022, cơ quan quản lý của Chile (Cơ quan Kinh tế Quốc gia) đã bỏ phiếu thông qua thỏa thuận trong Giai đoạn 1. Ủy ban Thương mại Công bằng Nhật Bản cũng đã bật đèn xanh cho việc sáp nhập vào tháng 3 năm 2023. Ngày 19 tháng 5 năm 2023, Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường Quốc gia của Trung Quốc đã phê duyệt thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard. Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc (KFTC) đã chấp thuận thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard vào ngày 30 tháng 5 năm 2023.

Thách thức pháp lý

Hệ thống Hưu trí của Nhân viên Thành phố New York đồng thời là các cổ đông của Activision Blizzard đã khởi kiện công ty vào tháng 4 năm 2022 với lập luận rằng công ty đã nhanh chóng thực hiện thỏa thuận mua lại với Microsoft nhằm cố gắng che đậy những hành vi sai trái của Kotick vốn bị phanh phui trong khuôn khổ vụ kiện DCEH (DFEH) đang diễn ra và trốn tránh bất kỳ trách nhiệm pháp lý nào.

Sjunde AP-Fonden, một quỹ hưu trí do chính phủ Thụy Điển điều hành có khoản đầu tư vào Activision-Blizzard, đã đệ đơn kiện Microsoft và Activision-Blizzard về tội thông đồng trong việc thiết lập thỏa thuận lên hệ thống tòa án Hoa Kỳ vào tháng 11 năm 2022. Vụ kiện khẳng định do vị thế của Activision-Blizzard bị suy yếu từ vụ kiện quấy rối tại nơi làm việc của DFEH California nên Microsoft đã đàm phán với Kotick và Activision-Blizzard để mua lại công ty với giá rẻ bèo. Vụ kiện cũng chỉ đích danh Kotick vì ông đã sử dụng thỏa thuận này hòng che giấu hành vi sai trái bị cáo buộc liên quan đến vụ kiện DFEH.

Một nhóm các game thủ đã nộp đơn kiện Microsoft vào tháng 12 năm 2022 để ngăn chặn vụ sáp nhập theo Đạo luật chống độc quyền Clayton năm 1914 cho phép người tiêu dùng đệ đơn các vụ kiện tương tự. Đơn kiện lập luận rằng nếu vụ sáp nhập được thông qua, sức mạnh tổng hợp của Microsoft sẽ phá vỡ thị trường trò chơi điện tử, trao cho Microsoft khả năng vượt mặt các đối thủ cạnh tranh và chiếm thế thượng phong vững chắc hơn. Microsoft đã thất bại trong việc yêu cầu tòa bãi bỏ vụ kiện vào tháng 1 năm 2023 và các lập luận liên quan đến một cuộc thảo luận sơ bộ đã được trình bày trước thẩm phán vào tháng 3 năm 2023. Thẩm phán đã bác bỏ vụ kiện vào tháng 3 năm 2023 với lý do các game thủ chưa đưa ra đủ bằng chứng chứng minh ngành công nghiệp sẽ bị tổn hại nếu vụ sáp nhập được thông qua. Các game thủ đã nộp lại đơn kiện vào tháng 4 năm 2023, sử dụng thêm bằng chứng và thông tin khiếu nại do Sony cung cấp. Cùng một tòa án liên bang đó đã từ chối lệnh cấm sơ bộ đối với vụ kiện được đệ trình lại vào tháng 5 năm 2023 khi tuyên bố các nguyên đơn đã thất bại trong việc chứng minh họ sẽ bị tổn hại như thế nào bởi vụ sáp nhập. Nhóm này sau đó đã đệ trình một yêu cầu khẩn cấp lên Tòa án Tối cao Hoa Kỳ vào ngày 16 tháng 7 năm 2023 để tạm dừng việc sáp nhập nhưng yêu cầu này đã bị Tòa án bác bỏ vào ngày hôm sau. Cả Microsoft và những người chơi đã đạt được thỏa thuận chấm dứt vụ kiện vào tháng 10 năm 2024.

Phản ứng và bình luận Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Một số nhân viên của Activision Blizzard đã bày tỏ sự lạc quan thận trọng đối với thỏa thuận, trong đó Liên minh Công nhân ABK — một nhóm nhân viên thúc đẩy việc thành lập công đoàn sau vụ kiện DFEH — cho biết việc mua lại đã "không làm thay đổi các mục tiêu" của Liên minh. Một báo cáo của Business Insider tiết lộ một số nhân viên Microsoft đã lên tiếng lo ngại về thỏa thuận này liên quan đến các vụ bê bối quấy rối tình dục và văn hóa nơi làm việc của Activision Blizzard, đồng thời hy vọng sẽ có "những bước đi cụ thể nhằm đảm bảo chúng tôi sẽ không du nhập một thứ văn hóa nguy hiểm và không được hoan nghênh." Ngày 19 tháng 1 năm 2022, chủ tịch Ngân hàng Thế giới David Malpass đã lên tiếng chỉ trích thương vụ này, đối chiếu cái giá mua lại với số tiền tài trợ trái phiếu ít ỏi dành cho các nước đang phát triển trong suốt đại dịch COVID-19. AFL-CIO ủng hộ vụ sáp nhập do Microsoft đã ký kết một hiệp ước trung lập lao động với Tổ chức Công nhân Truyền thông Hoa Kỳ (nhóm cũng ủng hộ việc sáp nhập) và công ty đã ký thỏa thuận này sau khi công bố đề xuất mua lại.

Sony Interactive Entertainment và các cơ quan quản lý đã dấy lên những lo ngại về khả năng Microsoft sở hữu thương hiệu Call of Duty — vốn đã tẩu tán hơn 400 triệu bản tính đến tháng 4 năm 2021 và được đánh giá là một trong những tài sản đắt giá nhất trong ngành công nghiệp trò chơi điện tử. Ngay sau các thông báo mua lại, Sony đã tuyên bố họ kỳ vọng Microsoft sẽ tôn trọng tất cả các thỏa thuận xuất bản trò chơi đa nền tảng của Activision Blizzard, đảm bảo rằng Call of Duty vẫn sẽ có mặt trên nền tảng PlayStation chứ không trở thành một tựa trò chơi độc quyền cho hệ máy console. Spencer và chủ tịch Microsoft Brad Smith đã trấn an dư luận rằng Microsoft sẽ tiếp tục duy trì những thỏa thuận hiện có, đồng thời bày tỏ mong muốn giữ Call of Duty cùng các trò chơi đình đám khác của Activision Blizzard trên PlayStation vượt ra ngoài các điều khoản của những thỏa thuận này cũng như khám phá cơ hội đưa các tựa trò chơi đó lên các hệ máy console của Nintendo.

Vào khoảng tháng 9 năm 2022, người đứng đầu Xbox Phil Spencer cho biết Microsoft đã viết một lá thư gửi Sony vào tháng 1 để khẳng định cam kết duy trì Call of Duty trên nền tảng PlayStation trong "nhiều năm" vượt ra ngoài những thỏa thuận hợp đồng hiện tại được ký kết trước khi thương vụ mua lại diễn ra (vốn được cho là kéo dài cho đến năm 2024). Spencer cho biết lời đề nghị của họ dành cho Sony "vượt xa các thỏa thuận thông thường trong ngành công nghiệp trò chơi điện tử". Chủ tịch Jim Ryan của Sony đã đáp lại Spencer bằng việc tuyên bố rằng trong bản cam kết, Microsoft chỉ nêu rõ ý định giữ lại Call of Duty thêm ba năm sau các điều khoản hợp đồng hiện tại và "đề xuất của họ không thỏa đáng trên nhiều khía cạnh cũng như thất bại trong việc xem xét mức độ tác động đến các game thủ của chúng tôi. Chúng tôi muốn đảm bảo những người chơi PlayStation tiếp tục có được trải nghiệm Call of Duty chất lượng cao nhất, thế nhưng đề xuất của Microsoft lại phá hoại nguyên tắc này." Các tài liệu công khai được nộp như một phần trong cuộc điều tra của Vương quốc Anh tiết lộ rằng Microsoft sẽ bị hạn chế bởi các thỏa thuận hợp đồng trước đó giữa Sony và Activision trong việc cung cấp Call of Duty trên Xbox Game Pass trong nhiều năm.

Microsoft cho biết họ đã viết thư cho Sony vào ngày 11 tháng 11 năm 2022 để đồng ý cam kết không độc quyền Call of Duty trên Xbox trong vòng 10 năm. Sony còn cho biết thêm ý định của Microsoft đối với thương vụ mua lại là loại bỏ Sony và PlayStation khỏi cuộc cạnh tranh với Microsoft, thay vào đó khiến nền tảng PlayStation bị đem ra so sánh nhiều hơn với Nintendo Switch (hệ máy mà theo Sony nhận định được xây dựng dựa trên quan điểm định vị thân thiện với gia đình và không cố gắng cạnh tranh với các trò chơi xếp hạng người lớn như Call of Duty). Bên cạnh cam kết với Sony, Microsoft cũng đã cam kết một thỏa thuận 10 năm tương tự vào tháng 12 năm 2022 nhằm đưa Call of Duty lên các nền tảng của Nintendo, tiếp tục nỗ lực chứng minh với các cơ quan quản lý rằng họ không có ý định biến tựa trò chơi này thành độc quyền trên hệ điều hành Windows hoặc Xbox. Đến ngày 16 tháng 7 năm 2023, Sony đã ký kết một "thỏa thuận mang tính ràng buộc" với Microsoft, cam kết tiếp tục giữ Call of Duty trên dòng máy PlayStation.

Một số nhà phát triển và phát hành trò chơi độc lập bao gồm Curve Games, Finji, Iam8bit cùng Strange Scaffold đã lên tiếng ủng hộ thỏa thuận này dựa theo các hồ sơ tòa án năm 2023.

Hệ quả Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

Kotick vẫn giữ chức CEO của Activision Blizzard cho đến ngày 29 tháng 12 năm 2023, sau đó ông nghỉ hưu và rời khỏi công ty đúng như lời hứa trước đó.

Xuyên suốt năm 2024 và 2025, xét trên phương diện tổng thể thì Microsoft đã sa thải một bộ phận lực lượng lao động của mình, bao gồm cả các vị trí trong bộ phận Microsoft Gaming hợp nhất cũng như hủy bỏ nhiều trò chơi đã được phát triển trong nhiều năm. Chủ tịch Blizzard Mike Ybarra và giám đốc thiết kế Allen Adham đã rời công ty vào tháng 1 năm 2024. Johanna Faries, tổng giám đốc của loạt trò chơi Call of Duty, đã được xướng tên cho chức vụ tân chủ tịch của Blizzard với hiệu lực bắt đầu từ ngày 5 tháng 2 năm 2024. Việc bổ nhiệm Faries là một sự thay đổi đáng kể đối với Blizzard khi ban lãnh đạo của họ trong quá khứ thường thăng tiến từ các cấp bậc công nghệ và trò chơi điện tử.

Xuyên suốt năm 2025, Microsoft đã hai lần tăng giá bán lẻ đối với các hệ máy console Xbox ở thị trường Bắc Mỹ với lý do "những thay đổi trong môi trường kinh tế vĩ mô", bao gồm cả việc chính quyền của Donald Trump áp thuế quan lên hầu hết các mặt hàng nhập khẩu. Nối tiếp tin tức Microsoft tăng giá dịch vụ Xbox Game Pass lên tới 50%, cựu ủy viên FTC Lina Khan chia sẻ: "Thương vụ mua lại Activision của Microsoft đã kéo theo những đợt tăng giá và sa thải nhân viên quy mô lớn, gây tổn hại cho cả game thủ lẫn nhà phát triển. Như chúng ta đã thấy trên khắp các lĩnh vực, quá trình gia tăng sự hợp nhất thị trường thường đi đôi với tình trạng giá cả leo thang. Một khi các công ty thống trị trở nên quá lớn đến mức không cần bận tâm, họ có thể khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn đối với khách hàng mà không phải lo sợ về hậu quả."

Xem thêm Thương vụ Microsoft mua lại Activision Blizzard

• United States v. Microsoft Corp.
• Microsoft litigation
• Luật chống độc quyền tại Hoa Kỳ