Nguyễn Thanh Oai
Nguyễn Thanh Oai (阮青威, 1816 – 1876) sau đổi tên thành Nguyễn Oai hoặc Nguyễn Uy (阮威) tự Lương Phu (良夫) là một vị quan dưới thời nhà Nguyễn.
Tiểu sử Nguyễn Thanh Oai
Nguyễn Thanh Oai người xã Kế Môn, tổng Vĩnh Xương, huyện Phong Điền, phủ Thừa Thiên (nay thuộc xã Điền Môn, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế); sinh năm Gia Long 15 (1816). Năm Minh Mạng 21 (1840), ông thi đỗ Cử nhân tại trường thi Thừa Thiên.[1] Ông còn đỗ Tiến sĩ năm Thiệu Trị thứ 3 (1843).[2]
Nguyễn Oai thời gian đầu làm quan Hàn lâm viện Biên tu, nhập các biện sự, sau bổ làm Tri phủ Tuy An, rồi thăng chức Thị độc lãnh Án sát Thanh Hoá. Sau lại đổi ông sang làm Án sát Hà Nội và Nam Định. Sang năm Tự Đức 13 (1860), Nguyễn Oai được thăng làm Bố chính Hải Dương. Bấy giờ có giặc Đoàn Ước và Tạ Phụng nổi dậy tại vùng Hải Dương, Quảng Yên. Nguyễn Oai vì có tội không trấn áp được quân nổi loạn nên bị giáng xuống Biện lý sự vụ Bộ Hình; rồi sau lại được thăng làm Thị lang Hình bộ rồi thăng dần lên đến Tham tri.[3]
Năm Tự Đức 19 (1866), Nguyễn Oai được bổ làm Tuần phủ Thuận Khánh. Bấy giờ, triều đình Huế vừa nhượng lại vùng Nam Kỳ cho Pháp, biến vùng Thuận Khánh thành tiền tuyến trong việc giao thương với người Pháp. Khi đương chức Tuần phủ, Nguyễn Oai giữ được quan hệ tốt đẹp với người Pháp và được triều đình đánh giá cao. Đến năm Tự Đức 25 (1872), Nguyễn Oai về kinh và được thăng ngay làm Thượng thư bộ Hình. Sau ông lại được đổi sang làm Tổng đốc Ninh Thái sung chức Thị sư Đại thần, giám sát việc quân tại vùng Ninh Thái. Năm Tự Đức 27 (1874), Nguyễn Oai vì không diệt trừ được bọn tiễu phỉ, bị bãi chức Thị sư, lại bị giáng xuống làm hộ lý Tổng đốc Ninh Thái, kiêm coi việc quân. Năm kế đó (1875), vua Tự Đức cho rằng vì không quản được việc quân nên cách chức, điều ông sang coi việc quân tại Thái Nguyên. Không lâu sau ông cũng bãi quan vì sức khoẻ.[3]
Năm Tự Đức 29 (1876), Nguyễn Oai qua đời, thọ 61 tuổi. Triều Nguyễn truy phong ông tước Hồng Lô tự khanh.
Gia quyến Nguyễn Thanh Oai
Con trai ông là Nguyễn Lộ Trạch, là nhà văn và là nhà cách tân Việt Nam ở nửa cuối thế kỷ XIX. Một người con khác của ông là Cử nhân Nguyễn Hà Hiệp.
Tham khảo Nguyễn Thanh Oai
- ↑ "Quốc triều Hương khoa lục". Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 7 năm 2019. Truy cập ngày 28 tháng 4 năm 2018.
- ↑ "VĂN BIA ĐỀ DANH TIẾN SĨ KHOA THI HỘI NĂM QUÝ MÃO NIÊN HIỆU THIỆU TRỊ NĂM THỨ 3 (1843)". Bản gốc lưu trữ ngày 9 tháng 3 năm 2018. Truy cập ngày 28 tháng 4 năm 2018.
- 1 2 Đại Nam Chính biên Liệt truyện nhị tập, quyển 34, truyện Nguyễn Oai.