Nguyễn Phúc Ưng Thông
Nguyễn Phúc Ưng Thông | |
|---|---|
| Thông tin cá nhân | |
| Sinh | 1 tháng 6 năm 1882 Vỹ Dạ, Huế |
| Mất | 30 tháng 8, 1951 (69 tuổi) Vỹ Dạ, Huế |
| Quốc tịch | |
| Cha | Hường Táo |
| Nghề nghiệp | Quan chức, bác sĩ |
Nguyễn Phúc Ưng Thông 阮福膺蔥 (tự Thanh Chi 青之; 1 tháng 6 năm 1882 – 30 tháng 8 năm 1951) là một quan lại và bác sĩ dưới thời Nguyễn.
Tiểu sử
Nguyễn Phúc Ưng Thông sinh ngày 1 tháng 6 năm 1882 tại làng Vỹ Dạ, Huế.[1][2] Ông xuất thân trong gia tộc hoàng thân quốc thích, là con ông Nguyễn Phúc Hường Táo và cháu nội Tuy Lý vương Miên Trinh.[1] Lúc nhỏ, ông vừa học Nho học với thân phụ vừa theo học Tây học tại các trường ở Huế.[1] Sau đó, Ưng Thông theo học trường Y Hà Nội (École de Médecine de l’Indochine - Trường Y khoa Đông Dương).[2] Quãng thời gian tại ngôi trường này, ông luôn đạt thành tích xuất sắc và giành nhiều học bổng.[1] Qua bức thư nhận xét của Giám đốc bệnh viện Thanh Hóa gửi cho Hiệu trưởng Trường Y Hà Nội sau khi Ưng Thông hoàn thành kỳ thực tập tại bệnh viện Thanh Hóa cho thấy ông là một vị bác sĩ trẻ có tài năng và đầy triển vọng trong sự nghiệp.[3]
Cuối năm 1907, Ưng Thông tốt nghiệp khóa đầu tiên trường Y khoa Đông Dương và quay trở về quê làm bác sĩ tại Nhà thương Huế.[2] Ngoài ra còn có một thời gian công tác tại bệnh viện Đồng Hới (Quảng Bình), bệnh viện Nha Trang, bệnh viện cảng Sông Cầu (Phú Yên). Năm 1915, ông là sáng lập Trung tâm y tế tỉnh Kom Tum.[2] Trong thời gian làm việc tại nhiều bệnh viện khác nhau, ông có điều kiện tiếp xúc và học hỏi nhiều kinh nghiệm từ những bác sĩ danh tiếng người Pháp thời bấy giờ.[1] Dưới triều vua Duy Tân, Ưng Thông được đặc cách thưởng thụ Quang lộc tự thiếu khanh, hàm Tòng Tứ phẩm Văn giai và làm việc tại Thái Y Viện.[1]
Năm 1933, ông nghỉ hưu khi đang là Tham tri bộ Lễ.[1] Cùng năm ấy, ông được bổ nhiệm làm bác sĩ ở Sở Y tế (Service du Y tế) của Nam triều, với chức vụ Tham lý Y tế phụ trách quản lý điều hành bộ phận Tây y.[2][4] Năm 1937, ông được vua Bảo Đại phong chức Thượng thư bộ Lễ danh dự, hàm Nhị phẩm.[1][2]
Ngày 30 tháng 8 năm 1951 (1 tháng 9 năm Tân Mão), Ưng Thông mất tại biệt thự riêng ở Vĩ Dạ, thọ 70 tuổi.[1]
Khen thưởng
- Bắc Đẩu Bội tinh (1926)[2]
- Đại Nam Long tinh (1933)[2]
Tham khảo
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 T.V.D (ngày 18 tháng 11 năm 2019). "Biệt thự Bác sĩ Ưng Thông, nơi lưu giữ dấu ấn của thời gian". Tạp chí Sông Hương. Bản gốc lưu trữ ngày 25 tháng 9 năm 2022. Truy cập ngày 4 tháng 12 năm 2023.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Gouvernement General de l'Indochine (1943). Souverains et notabilites d'Indochine (bằng tiếng Pháp). Hà Nội: IDEO. tr. 87. Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 4 tháng 12 năm 2023.
- ↑ "École de Médecine de l'Indochine". La Dépêche coloniale illustrée (bằng tiếng Pháp) (23): 324. ngày 15 tháng 12 năm 1908. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 4 tháng 12 năm 2023.
- ↑ Nguyễn Thị Dương (ngày 6 tháng 6 năm 2016). "Thái Y Viện triều Nguyễn đời Bảo Đại". Tạp chí Nghiên cứu và Phát triển (2): 39-46. Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 4 tháng 12 năm 2023.