Lý Tông
| Lý Tông 李琮 | |
|---|---|
| Thông tin chung | |
| Sinh | ? Tích Thiện, Lạc Dương |
| Mất | 732 Đại Minh cung (大明宫) |
| An táng | Tề lăng (齊陵) |
| Phối ngẫu | Cung Ứng Hoàng hậu Đậu thị (恭应皇后竇氏) |
| Hậu duệ | Lý Nghiễm (李俨) |
| Thân phụ | Đường Huyền Tông Lý Long Cơ |
| Thân mẫu | Lưu Hoa phi |
Lý Tông (chữ Hán: 李琮, ? - 732), tự Tự Trực (嗣直) là một hoàng tử nhà Đường, con trưởng của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ.
Tiểu sử Lý Tông Lý Tông
Lý Tông sinh vào khoảng năm 700, là con trai trưởng của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ khi này vẫn còn đang ở tước vị Lâm Tri vương (臨淄王), vừa được Duệ Tông cho phép lập phủ đệ ở phường Tích Thiện, thành Lạc Dương[1]. Sinh mẫu của ông là Lưu Hoa phi, là trắc thất của Huyền Tông từ tiềm để[2], ngoài ông ra thì Lưu thị còn sinh Tĩnh Cung Thái tử Lý Uyển và Nghi vương Lý Toại (李璲).
Năm Cảnh Văn thứ nhất (710), ông nội ông Đường Duệ Tông đăng cơ, phong Lý Tông làm Hứa Xương Quận vương (许昌郡王). Năm Tiên Thiên thứ nhất (712), tháng 8, cha ông Đường Huyền Tông kế vị, tiến phong Đàm vương (郯王). Dù là trưởng tử nhưng về sau, Đường Huyền Tông lại lập em trai khác mẹ của ông là Lý Anh làm Hoàng thái tử. Các sách Minh Hoàng tạp lục và Tân Đường thư - Lý Lâm Phủ truyện có ghi chép, Huyền Tông từng nhắc với Lý Lâm Phủ rằng, Lý Tông trong một lần đi săn trong uyển thú đã bị dã thú làm bị thương ở mặt, đây rất có thể là lý do khiến ông dù là con trưởng nhưng lại không được lập làm Trữ quân. Sau này, khi người em trai thứ ba là Lý Hanh (tức Đường Túc Tông sau này) làm Hoàng thái tử, Lý Lâm Phủ vì muốn mưu hại Thái tử nên từng đề nghị Huyền Tông lập con trưởng làm người kế vị. Huyền Tông cũng có chút do dự, nhưng cuối cùng vì Thái tử cung kính hiếu thuận nên đã không thay đổi Trữ quân.
Năm Khai Nguyên thứ 4 (716), ông được lĩnh chức An Tây Đại đô hộ kiêm An phủ Hà Đông Quan Nội Lũng Hữu chư phiên Đại sứ, cải phong thành Khánh vương (庆王), đổi tên thành Lý Đàm (李潭). Năm Khai Nguyên thứ 15 (727), nhậm Lương Châu Đô đốc kiêm Hà Tây chư quân Tiết độ sứ. Năm thứ 21 (733), tiến phong Thái tử Thái sư, đổi tên thành Lý Tông (李琮). Năm thứ 24 (737), tiến phong Tư đồ. Năm Thiên Bảo thứ nhất (742), kiêm nhiệm chức Thái Nguyên mục.
Năm Thiên Bảo thứ 11 (752), ngày 2 tháng 5 (âm lịch), Khánh vương Lý Tông qua đời tại Đại Minh cung (大明宫). Ngày hôm sau, Huyền Tông hạ lệnh truy phong ông làm Tĩnh Đức Thái tử (靖德太子), sách văn của ông hiện vẫn còn tồn tại và được lưu trữ tại Bảo tàng Tây Thị Đại Đường. Ngày 27 tháng 9 (âm lịch), ông được an táng tại huyện Hàm Ninh, phủ Kinh Triệu (nay thuộc tỉnh Hồ Bắc)[3]. Ông dường như không có con, triều đình lấy con trai Phế Thái tử Lý Anh là Lý Cầu (李俅) thừa tự cho ông, ban chức Bí thư Giám Đồng chính viên.
Sau khi em trai ông là Đường Túc Tông Lý Hanh lên ngôi, truy phong Lý Tông làm Khánh Thiên Hoàng đế (奉天皇帝), Vương phi quá cố của ông cũng được truy phong Hoàng hậu. Hai vợ chồng được cử hành đại lễ cải táng về Tề lăng[4].
Thông tin cá nhân Lý Tông Lý Tông
- Thân phụ: Đường Huyền Tông Lý Long Cơ
- Thân mẫu: Lưu Hoa phi
- Thê tử: Vương phi Đậu thị (窦氏), xuất thân đại gia tộc Hà Nam Đậu thị (河南窦氏), con gái thứ tư của Bân quốc công Đậu Hi Kiên (窦希瑊), cháu gái Đậu đức phi. Kết hôn năm Khai Nguyên thứ 16 (728), về sau truy phong Cung Ứng Hoàng hậu (恭应皇后).
- Con thừa tự: Lý Cầu (李俅), phong Tân Bình quận vương (新平郡王).
Chú thích Lý Tông Lý Tông
- ↑ Tư trị thông giám, quyển. 206.
- ↑ 張慧蘭 (2014). "唐玄宗的內官改制及其「三妃」考". 《世新中文研究集刊》 (bằng tiếng Trung) (2014年10期). 中華民國·臺北市: 世新大學中國文學系: 261–288. doi:10.30120/JICLSHU. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2025.
- ↑ 胡明曌. 内容有渉大明宫的三方唐代墓志. 《考古与文物》 (陕西省西安市: 陕西省考研研究院). 2010, (2010年第5期): 77–83 [2025-08-19]. ISSN 1000-7830 （繁体中文）.
- ↑ 《唐大詔令集巻二十六》靖德太子諡奉天皇帝制、奉天皇帝哀册文