Bước tới nội dung

Lê Chí Nguyện

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Lê Chí Nguyện
Chức vụ
Chính trị viên phó Tiểu đoàn 3 (Trung đoàn 1); Quận đội trưởng Quận 4, Quận 11 (TP.HCM)
Thông tin cá nhân
Quốc tịch Việt Nam
Sinh1933
Xã Phong Nẫm, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre
Mất2011
Nghề nghiệpQuân nhân
Dân tộcKinh
Tôn giáoKhông
Đảng chính trịĐảng Cộng sản Việt Nam
Học vấnTrường Đặc công Miền
Tặng thưởngHuân chương Chiến công hạng Nhì
Binh nghiệp
ThuộcQuân đội nhân dân Việt Nam
Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam
Năm tại ngũ1953 – Sau 1975
Cấp bậcChỉ huy Đặc công
Đơn vịĐơn vị V30, Trung đoàn 1 (Sư đoàn 9), Phân khu 6 (Sài Gòn)

Lê Chí Nguyện (1933 – 2011) là một sĩ quan chỉ huy lực lượng Đặc công xuất sắc của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Ông được biết đến là chiến sĩ bộ đội chủ lực đầu tiên của miền Nam được ra thăm miền Bắc và vinh dự được gặp Bác Hồ.[1] Dù mất một mắt và mang nhiều thương tật trong chiến đấu, ông vẫn kiên quyết xin trở lại chiến trường, lập nhiều chiến công vang dội tại miền Đông Nam Bộ và nội đô Sài Gòn.

Tiểu sử và giai đoạn đầu hoạt động cách mạng

Lê Chí Nguyện sinh năm 1933 tại vùng đất rợp bóng dừa thuộc xã Phong Nẫm (có tài liệu ghi là Phong Mỹ), huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre. Mồ côi cả cha lẫn mẹ từ sớm, anh em ông phải đùm bọc nhau sống trong tình thương yêu của bà con lối xóm.[2]

Chứng kiến cảnh lầm than dưới ách đô hộ của thực dân, năm 1953 (khi mới 17 tuổi), ông gia nhập đội du kích xã. Với vũ khí thô sơ như gậy tầm vông, giáo mác, ông đã tham gia diệt ác phá kềm. Năm 1954, dù có tên trong danh sách tập kết ra Bắc, ông đã xin tình nguyện ở lại miền Nam để vừa nuôi các em nhỏ, vừa tiếp tục bám trụ chiến đấu.[2]

Tháng 10 năm 1959, ông trở thành Đội trưởng đội du kích xã Phong Mỹ. Trong phong trào Đồng Khởi, đội du kích do ông chỉ huy đã dùng mưu trí, dùng khí đá cho vào ống tre đốt nổ gây tiếng vang lớn, buộc đồn bảo an Phong Mỹ và đồn Châu Hòa phải đầu hàng, thu được nhiều vũ khí để xây dựng đại đội tập trung của huyện (Phiên hiệu 292).[1]

Trở thành lính Đặc công tinh nhuệ

Sau phong trào Đồng Khởi, Lê Chí Nguyện được cử đi học tại Trường Đặc công Miền. Kết thúc khóa học, ông về đơn vị đặc công V30 và sau đó là Trung đoàn 1 - trung đoàn chủ lực đầu tiên của Quân Giải phóng.[1]

Trận điều nghiên chi khu Cần Lê

Tháng 5 năm 1961, ông được giao nhiệm vụ cùng tổ trinh sát nghiên cứu chi khu quân sự Cần Lê (tỉnh Bình Phước) nằm trên đường 13. Đây là cứ điểm kiên cố, nhiều kẽm gai, mìn sáng và chó nghiệp vụ. Sau hai đêm trinh sát thất bại do địch phòng thủ quá gắt gao, đêm thứ ba, ông quyết định đi trinh sát một mình.[3]

Để tránh bị địch phát hiện, ông cởi trần, chỉ mặc chiếc quần lót đặc chủng, luồn lách qua các bãi cỏ gai "mắc cỡ Tây". Bị gai cào tướp máu, vắt rừng cắn khắp người, nhịn đói khát uống nước vũng tù đọng, ông vẫn thu thập đủ bản đồ bố phòng của địch.[2] Nhờ bản "điều nghiên" chi tiết này, Trung đoàn 1 đã phối hợp giữa bộ binh và đặc công tiêu diệt gọn cứ điểm, đánh dấu trận công đồn thắng lợi lịch sử của đơn vị.

Mất một mắt tại chiến trường

Năm 1962, Lê Chí Nguyện tiếp tục chỉ huy đặc công tiêu diệt chốt địch gần chùa Ông Hổ và đồn Bầu Cỏ (Tây Ninh), được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba. Đặc biệt, trong trận đánh đồn Tà-băng, Rơ-bon, ông chiến đấu vô cùng dũng cảm và bị thương nặng, nhiều mảnh đạn ghim vào mắt và đầu khiến ông vĩnh viễn mất đi một con mắt.[1]

Sau trận này, ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì và được bình bầu là Chiến sĩ thi đua liên tục các năm 1962, 1963, 1964.

Kỷ niệm sâu sắc với Bác Hồ

Vào cuối năm 1965, với những thành tích xuất sắc, Lê Chí Nguyện được cử làm đại diện cho Trung đoàn 1 tham gia đoàn đại biểu Anh hùng và Chiến sĩ thi đua miền Nam ra thăm Thủ đô Hà Nội.

Tại đây, ông vinh dự được Bác Hồ, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Phạm Hùng tiếp đón. Thấy Lê Chí Nguyện ốm yếu và bị thương hỏng một mắt, Bác Hồ dành cho ông sự quan tâm đặc biệt. Trong các bữa cơm tại Phủ Chủ tịch, ông luôn được sắp xếp ngồi cạnh Bác.[1]

Có một kỷ niệm vô cùng xúc động: Trong một bữa cơm, thấy chiếc chén (bát) của mình bị mẻ miệng, ông xin đổi chén khác thì được người phục vụ cho biết: "Hôm rồi đã xin đổi nhưng Bác không cho. Người nói: Nước còn nghèo, còn phải lo miền Nam nên phải tiết kiệm, khi ăn chú ý một chút thôi". Nghe câu nói đó, ông đã bật khóc vì cảm nhận được tình thương bao la Bác dành cho miền Nam.[1]

Dịp Tết Mậu Thân 1968, Bác gọi Lê Chí Nguyện vào đón giao thừa và cho biết quân ta chuẩn bị tiến công lớn. Nóng lòng muốn về chia lửa cùng đồng đội, ông đã từ chối vị trí giáo viên Trường Đặc công để xin về Nam chiến đấu. Bác Hồ nắm tay ông lo lắng: "Cháu Nguyện bị thương nặng, người ốm yếu thế này nếu đi bộ về miền Nam chỉ còn da bọc xương, làm sao chiến đấu được?". Bác đã chỉ đạo sắp xếp cho ông đi theo một đường dây đặc biệt để trở lại chiến trường vào tháng 5 năm 1968.[1]

Tiếp tục lập công và Giải phóng Sài Gòn

Trở lại miền Nam, ông giữ chức Chính trị viên phó Tiểu đoàn 3, Trung đoàn Bình Giã (Sư đoàn 9).

  • Tháng 10 năm 1968: Ông chỉ huy Tiểu đoàn 3 đánh tan một Tiểu đoàn kỵ binh bay của Mỹ bên ngoài căn cứ Thiện Ngôn (Tây Ninh).[1]
  • Năm 1969: Ông được điều về phụ trách Tiểu đoàn Đặc công 15 và 13 thuộc Phân khu 6 (nội đô Sài Gòn), lập nhiều chiến công tại Khách sạn Caravel, Trung tâm Báo chí...
  • Chiến dịch Hồ Chí Minh (1975): Ông là Chỉ huy trưởng mũi 2 của cánh Tây Nam Sài Gòn. Đơn vị của ông đã đánh chiếm hoàn toàn Quận 4, tiếp quản Bến cảng Nhà Rồng.[1]

Sau ngày đất nước thống nhất, Lê Chí Nguyện tiếp tục công tác trong quân đội, giữ chức Quận đội trưởng Quận 4, rồi Quận đội trưởng Quận 11 (TP. Hồ Chí Minh).

Năm 2010 - 2011, các cơ quan chức năng, cấp ủy địa phương và Đại tướng Lê Văn Dũng đã có thư đề nghị Đảng và Nhà nước xem xét, phong tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân để ghi nhận những cống hiến to lớn của người chiến sĩ "một mắt" huyền thoại này.[1]

Tham khảo

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Lê Chí Nguyện - Người chiến sĩ Quân Giải phóng đầu tiên được gặp Bác Hồ". Báo Đồng Khởi. Truy cập ngày 23 tháng 3 năm 2026.
  2. 1 2 3 "Kì 1: Những chiến công đầu tiên của chàng trai Bến Tre". Báo Quân đội Nhân dân. Truy cập ngày 23 tháng 3 năm 2026.
  3. "Kì 2: Kiên cường và quyết đoán". Báo Quân đội Nhân dân. Truy cập ngày 23 tháng 3 năm 2026.